Advocaat (staats en bestuursrecht)

Informatie over het beroep, opleidingen, competenties, arbeidsmarkt en meer...

Avatar van Team Mijnzzp

Een advocaat staats- en bestuursrecht is een specialist op het gebied van het geldende staats en bestuursrecht alsmede op het gebied van bestuursprocesrecht en de systematiek. De advocaat heeft veel kennis en inzicht in de gevolgen van Europese en internationale rechtsregels voor het nationale recht en de bevoegdheden van de nationale overheidsorganen. In dit vakgebied zijn de volgende woorden erg belangrijk: staat, beleid, democratie, rechtstaat en overheidsbevoegdheid.

Een ander woord voor staats- en bestuursrecht dat ook veel gebruikt wordt is publieksrecht. Het zogenaamde publieksrecht geeft regels ten aanzien van verhoudingen tussen de burger en de overheid. Staats- en bestuursrecht is niet gemakkelijk te omschrijven omdat het zich uitstrekt over een breed terrein zoals mensenrechten en het belang van een vrije meningsuiting.

Staats- en bestuursrecht komt in alle gebieden van het recht aan de orde. Vrijwel geen enkel deel van rechtshandelingen wordt alleen door het privaatrecht geregeld. Goede kennis van het bestuursrecht en het bestuursprocesrecht is onontbeerlijk voor de rechtspraktijk. Het staatsrecht beschrijft de organisatie van de overheid. Het bestuursrecht geeft regels voor de bestuurstaak van de overheid. Onder de bestuurstaak wordt verstaan: het zorgen voor een goede gang van zaken in ons land. Kenmerken van een staat zijn het grondgebied, inwoners en overheidsgezag. Het staatsrecht houdt zich vooral bezig met de manier waarop dit overheidsgezag in een staat is geregeld.

Bestuursrecht omschrijft de rechten en plichten van burgers tegenover de overheid. Een burger kan hiermee te maken krijgen wanneer bijvoorbeeld de gemeente waar u woont vindt dat u iets illegaals doet of gedaan heeft, zoals een illegaal bouwwerk heeft geplaatst of een perceel gebruikt tegen het bestemmingsplan in. In Nederland hebben wij bestemmingsplannen waar alles is opgenomen, zoals het gebruik van een perceel en bebouwingsgrenzen en oppervlakten. Wanneer u iets wilt gaan ondernemen, zoals bouwen, is hier in veel gevallen toestemming van de gemeente voor nodig.

Voorbeeld, Illegale bebouwing

Wanneer iemand iets gebouwd heeft en hiervoor geen toestemming heeft van de gemeente kan de eigenaar of overtreder problemen verwachten met de gemeente. Wanneer de gemeente geconstateerd heeft dat er iets illegaals gebouwd is zal de gemeente c.q. ambtenaren gaan handhaven. Voordat de gemeente c.q. ambtenaren een besluit neemt zal er eerst gekeken worden of er sprake kan zijn van legalisatie. Wanneer dit niet het geval is kan de gemeente een burger bestuursdwang of een last onder dwangsom opleggen. Hiertegen kan de burger een zienswijze indienen voordat de gemeente een definitief besluit neemt.

Ook is het mogelijk het geschil met de gemeente voor te leggen aan de bezwarencommissie die dan een advies geeft aan de gemeente. Hierna kan de gemeente het besluit handhaven of aanpassen volgens het advies van de bezwarencommissie. Bent u het dan nog niet eens met het besluit van de gemeente, dan zal de stap genomen moeten worden om naar de bestuursrechter te gaan. Mocht het toch zover komen dat het bouwwerk gesloopt dient te worden zal men dit ook moeten doen. Doet men dit niet, dan kan de gemeente het bouwwerk slopen op kosten van de overtreder.

Bestuursrecht is voor de meeste mensen ingewikkeld, omdat er nogal eens haken en ogen aan zitten. Zo kan het voorkomen dat u een huis gekocht heeft en later op het perceel een illegale schuur blijkt te staan. De gemeente gaat handhaven en schrijft u aan als overtreder maar bent u wel de overtreder? 

Illegale bebouwing wraken

Ook kan het voorkomen dat wanneer een bestemmingsplan herzien wordt door de gemeente, wat één keer in de 10 jaar gedaan zal moet worden, een schuur al aanwezig was. Er zijn uitspraken te vinden waaruit blijkt dat de gemeente op dat moment de schuur had moeten wraken. Heeft de gemeente dit niet gedaan dan kan men niet meer eisen dat de schuur gesloopt dient te worden en is de schuur mogelijk wel legaal.

Master Staats- en bestuursrecht:

Opleidingen tot advocaat

Wie een carrière ambieert als advocaat zal in eerste instantie de universitaire opleiding rechtsgeleerdheid moeten volgen en afronden. De universitaire opleiding rechtsgeleerdheid is via de meeste universiteiten in Nederland te volgen. Wel kunnen de opleidingen en programma's verschillen per universiteit. De opleiding tot advocaat kan bijvoorbeeld gevolgd worden aan de universiteit van Leiden, aan de rijksuniversiteit Groningen of in Utrecht. De opleiding rechtsgeleerdheid wordt doorgaans ook wel een studie rechten genoemd. De bacheloropleiding rechtsgeleerdheid kent zes afstudeerrichtingen, namelijk: Nederlands recht, internationaal en Europees recht, IT-recht, fiscaal recht, notarieel recht en juridische bestuurskunde. Het eerste jaar van de bacheloropleiding is nog vrij algemeen en moet gezien worden als een belangrijk oriëntatiejaar, waarbinnen je vakken krijgt als privaatrecht, staatsrecht en strafrecht.

Na de driejarige bacheloropleiding zal je beginnen aan de masteropleiding, die over het algemeen nog eens één tot twee jaar in beslag zal nemen. Na het afronden van de studie rechtsgeleerdheid ben je nog geen advocaat, maar jurist. Om als advocaat te mogen werken zal je eerst een stage/opleiding moeten volgen van drie jaar, onder begeleiding van een erkende advocaat die dan optreedt als leermeester. Na het afronden van stageperiode en de verplichte beroepsopleiding advocatuur kan je je aanmelden bij de Nederlandse Orde van Advocaten, zodat je ingeschreven kan worden als erkend advocaat.

Staats- en bestuursrecht is één afstudeerrichting van de master Rechtsgeleerdheid, die voornamelijk gericht zal zijn op nationaal en Europees recht en de invloeden van het Europese recht op ons nationaal recht. De studie zal doorgaans één jaar in beslag nemen. In deze afstudeerrichting komen staatsrecht en bestuursrecht samen. Als jurist of aspirant advocaat met de specialisatie Staats- en bestuursrecht kan je voor verschillende soorten overheden en bedrijven werkzaam zijn. Het is een denkfout dat alle juristen Staats- en bestuursrecht bij gemeentes terecht komen na hun studie. Er zijn naast gemeentes veel semioverheden die juristen Staats- en bestuursrecht in dienst hebben, zoals waterschappen, Rijkswaterstaat, provincies en bijvoorbeeld toezichthouders. Maar ook grote bedrijven kunnen een jurist of advocaat Staats- en bestuursrecht in dienst hebben, zoals een advocatenkantoor of bedrijven die met ingewikkelde vergunningen te maken hebben om subsidies los te kunnen krijgen vanuit Europa.

Bedrijven waar een advocaat werkzaam kan zijn

Als advocaat ben je doorgaans werkzaam voor een advocatenkantoor of werkzaam als zelfstandig ondernemer binnen je eigen praktijk. Advocaten komen ook bij andere bedrijven en instellingen voor, zoals grote bedrijven of het Ministerie van Justitie. Er zijn in Nederland overigens ongeveer 17.000 beëdigd advocaten werkzaam.

Competenties advocaat

Als advocaat moet je over behoorlijk wat verschillende competenties beschikken, zoals het zelfstandig kunnen werken op een accurate wijze, het goed kunnen communiceren en beargumenteren, het kunnen analyseren, adviseren en overtuigen. Ook zal je natuurlijk integer moeten zijn als advocaat. Daarnaast is het belangrijk dat je als advocaat over voldoende vakinhoudelijke kennis beschikt binnen je specialisatie(s) en dat je ook op de hoogte blijft door bijscholing te volgen. Als laatste zal je over een goed analytisch vermogen moeten beschikken, zodat je op een goede manier de bijzaken van de hoofdzaken weet te onderscheiden zodat je resultaatgericht kunt werken.

Arbeidsmarktperspectief en doorgroeimogelijkheden als advocaat

Het arbeidsmarktperspectief voor advocaten kan nogal verschillen per specialisatie of rechtsgebied. Daarnaast is het zo dat de studie rechtsgeleerdheid behoorlijk populair is en er veel afgestudeerde aspirant advocaten op de markt komen, waardoor de kansen op de arbeidsmarkt doorgaans beperkt zijn. De grotere advocatenkantoren hebben meestal voldoende aanvragen van aspirant advocaten en zijn dan ook zeer selectief. Ze zullen de beste aspirant advocaten uitkiezen. Over het algemeen zal het verkrijgen van werk als advocaat vroeg of laat zeker lukken. Wel kan het zijn dat je niet meteen bij de bekendste advocatenkantoren aangenomen zal worden, omdat de concurrentie nu eenmaal groot te noemen is. De doorgroeimogelijkheden als advocaat zijn beperkt en moeten gezien worden in het opbouwen van een goede naam binnen de advocatuur, zodat je de grotere en interessante zaken krijgt en mogelijk partner kan worden binnen een advocatenkantoor of maatschap. Maar natuurlijk kan je als advocaat ook doorgroeien tot rechter of officier van justitie, nadat je een aanvullende opleiding hebt genoten.

Arbeidsvoorwaarden en salaris advocaat

Er zijn geen specifieke arbeidsvoorwaarden aan te geven voor een advocaat, omdat je voor verschillende bedrijven en overheden werkzaam kan zijn met hun eigen arbeidsvoorwaarden. Wel is er op de website van de Nederlandse Orde Van Advocaten meer informatie te vinden over de arbeidsvoorwaarden als aspirant advocaat. Een aspirant advocaat verdient in het eerste jaar gemiddeld 2.200 euro bruto per maand, het tweede jaar 2.560 euro bruto per maand en het derde jaar 2.900 euro bruto per maand. Wat een volwaardig advocaat precies zal verdienen is lastig aan te geven, omdat er grote verschillen bestaan binnen de advocatuur. Maar over het algemeen zal een advocaat tussen de 2.500 en 9.000 euro bruto per maand verdienen, afhankelijk van zijn leeftijd en verantwoordelijkheden binnen de organisatie. Er zijn natuurlijk ook specialistische advocaten te vinden, die een veelvoud van het genoemde salaris verdienen.