Archeoloog

Informatie over het beroep, opleidingen, competenties, arbeidsmarkt en meer...

Avatar van Team Mijnzzp

Een archeoloog is iemand die zich gespecialiseerd heeft in oudheden en opgravingen. Als archeoloog ben je meestal gespecialiseerd in een bepaalde periode of onderwerp. Het vakgebied van een archeoloog noemt men archeologie of oudheidkunde. Archeologie is de wetenschap die overblijfselen bestudeert van voorwerpen en culturen. Ondanks dat archeologie een wetenschap betreft bestaan er ook opleidingsmogelijkheden op Hbo-niveau tot archeoloog. De titel archeoloog kent binnen Nederland geen echte bescherming en het beroep archeoloog kan dus uitgeoefend worden op verschillende niveaus. Daarnaast bestaan er redelijk veel amateur archeologen. Ondanks dat een archeoloog redelijk veel veldwerkzaamheden en veldonderzoek zal uitvoeren is een archeoloog niet alleen in het veld werkzaam. De archeoloog is natuurlijk wel het bekendst om zijn opgravingen.

Als archeoloog ben je gespecialiseerd in het opgraven van menselijke oudheden, wat betrekking kan hebben op uiteenlopende soorten voorwerpen en gebouwen zoals schepen, potten, munten en bouwwerkzaamheden. Een andere tak van wetenschappelijk onderzoek die raakvlakken heeft met de archeologie is de paleontologie. Een belangrijk verschil tussen archeologie en paleontologie is dat archeologie betrekking heeft op gemaakte menselijke voorwerpen zoals potten en pannen en dat paleontologie juist betrekking heeft op fossiele resten, zoals van dieren en planten. Paleontologie is dan ook een wetenschapsonderdeel van de biologie. Een wetenschapper die paleontologie bestudeert noemt men een paleontoloog.

Archeologie in Nederland

Nederland is door middel van kaarten ingedeeld in gebieden die extra de aandacht krijgen van archeologen, omdat men denkt dat daar de kans het grootst is op belangrijke vondsten in de grond. Ook bepaalde gebieden kunnen extra de aandacht vragen van een archeoloog, als er bekend is dat daar juist belangrijke geschiedenis is voorgevallen zoals veldslagen tijdens de oorlog. Soms komt het voor dat in een bepaald gebied vermoedens zijn dat er nog explosieven in de grond liggen, deze zullen dan eerst verwijderd moeten worden om veilig te kunnen werken.

Belang archeologie

Archeologen zijn belangrijk om onze geschiedenis in kaart te brengen. Over het verleden is al veel bekend, maar zeker niet alles. Zo kan het zijn dat op een bepaald moment ergens in de grond een bepaalde vondst gedaan wordt waardoor de blik op het verleden bijgesteld moet worden, zoals de eerste bewoners in een bepaald gebied of de gebruikte voorwerpen van de bewoners.

De archeoloog zal alle vondsten nauwkeurig in kaart brengen en archiveren. De meeste voorwerpen die gevonden worden zullen in een laboratioruim onderzocht worden op oudheid en samenstelling. Door deze informatie boven water te krijgen is er nog nauwkeuriger vast te stellen wanneer de voorwerpen gemaakt zijn. Ook skeletten van mensen en dieren kunnen hierbij helpen.

Een archeoloog kan over de hele wereld ingezet worden om te werken. De ene keer zal de archeoloog opgravingen moeten doen, en de andere keer kan er een oud schip uit het water gehaald worden dat onderzocht moet worden.

Werken als archeoloog

Er zijn redelijk veel archeologen te vinden die werkzaam zijn in de archeologie, maar er is wel een verschil tussen de professionele archeoloog en een hobby archeoloog. Een professionele archeoloog heeft een wetenschappelijke studie archeologie bestudeerd. Als archeoloog is het vaak moeilijk werk vinden, en veel projecten zijn voor de archeoloog tijdelijk. Hoeveel een archeoloog gevraagd zal worden hangt vaak van zijn reputatie als archeoloog af. Een archeoloog werkt vaak in teamverband, waarin iedereen zo zijn eigen taak heeft.

Een archeoloog zal niet dagelijks interessante bevindingen doen, en moet soms dagen of weken werken zonder echt resultaat. Ook werkt de archeoloog vaak wel zelfstandig op een locatie, maar zal deze niet het alleen zeggenschap hebben omdat er vaak overlegd moet worden met andere partijen zoals overheidsinstanties.

Er zijn wereldwijd veel hobby archeologen te vinden die het leuk vinden om te zoeken naar bijzondere vondsten, zoals munten of aardewerk. De hobby archeologen zijn dan vaak in de weer met een metaaldetector en schep, en zoeken zo de bodem af naar oudheden. In de meeste gevallen worden er niet zo bijzondere vondsten gedaan, maar soms komt het voor dat een hobby archeoloog toch iets gevonden heeft wat interessant is. Wie zelf met een metaaldetector aan de slag wil gaan moet zich wel even verdiepen in de regels, omdat het lang niet overal toegestaan is om te zoeken of voorwerpen zomaar mee te nemen.

Archeoloog:

Beroep Archeoloog:

Opleidingen tot archeoloog

Om als archeoloog te kunnen werken zal er een Hbo-opleiding of universitaire opleiding gevold moeten worden. Voor de opleiding archeoloog is het in de meeste gevallen zo dat er eerst een intakegesprek gehouden zal worden met je, om te bepalen of je geschikt bent voor de opleiding. Tijdens opleiding is er veel aandacht voor de (pre)historie, landschappen, bodem, voorwerpen en de regelgeving waar je mee te maken krijgt als archeoloog. De meeste kans als archeoloog maak je met de universitaire opleiding. De opleiding tot archeoloog is zeker geen makkelijke opleiding, en vraagt veel zelfstandigheid tijdens de opleiding.

Bedrijven waar een archeoloog werkzaam kan zijn

Als universitair archeoloog kan je bij diverse instellingen en bedrijven komen te werken zoals universiteiten, museums, provincies, gemeentes en de rijksdienst voor oudheidkundig bodemonderzoek.

Competenties archeoloog

De belangrijkste competentie als archeoloog is dat je passie hebt voor de oude cultuur met al zijn gebruiksvoorwerpen. Andere woorden die moeten passen bij een archeoloog zijn accuraat, plannen, organiseren, doorzettingsvermogen en het kunnen samenwerken. Maar ook het smerig worden wanneer je veldwerk aan het uitvoeren bent mag natuurlijk geen probleem zijn voor je. Daarnaast moet je in staat zijn om zelfstandig onderzoek uit te voeren.

Arbeidsmarktperspectief en doorgroeimogelijkheden als archeoloog

Als archeoloog is er redelijk veel werk te vinden. Wel kan het een tijdje duren voordat je een passende functie gevonden zal hebben. De algemene vraag naar archeologen neemt toe, omdat het steeds vaker verplicht is onderzoek in te stellen voordat er ergens gebouwd kan worden. Het doorgroeien als archeoloog is doorgaans geen probleem, omdat je toch minimaal Hbo opgeleid zal zijn. Denk bijvoorbeeld aan een functie in een museum of bij monumentenzorg.

Arbeidsvoorwaarden en salaris archeoloog

De arbeidsvoorwaarden als archeoloog zijn niet zomaar aan te geven, omdat je bij verschillende soorten instellingen of bedrijven werkzaam kan zijn. Wel is het zo dat een archeoloog doorgaans alle onkosten vergoed krijgt die voor zijn werkzaamheden nodig zijn, zoals de overnachtingskosten en eten. Het salaris als archeoloog kan erg verschillen, omdat de naamsbekendheid als archeoloog en het soort onderzoeken enorm kunnen verschillen. Wel is het zo dat een archeoloog goed opgeleid is en dus niet weinig zal verdienen. Het salaris van een archeoloog zal doorgaans tussen de 2200 en 3600 euro bruto per maand liggen, afhankelijk van opleiding en verantwoordelijkheden.