Vrijwilliger
Informatie over het beroep, opleidingen, competenties, arbeidsmarkt en meer...
+ Inhoudsopgave (klik om te openen)
Wat doet een vrijwilliger?
Een vrijwilliger is iemand die werkzaamheden verricht zonder daarvoor salaris te ontvangen. Er is geen sprake van een dienstverband, maar van inzet uit eigen beweging. Soms ontvangt een vrijwilliger een onkostenvergoeding, maar geen regulier loon. Vrijwilligers zijn actief bij uiteenlopende organisaties, zoals verenigingen, stichtingen en maatschappelijke instellingen.
Zonder vrijwilligers zouden veel organisaties niet of nauwelijks kunnen functioneren. De werkzaamheden verschillen sterk en sluiten meestal aan bij persoonlijke interesses en betrokkenheid.
Vrijwilligers kunnen zich inzetten voor sportverenigingen, culturele instellingen, politieke campagnes of lokale initiatieven. Ook ondersteunen zij gemeenten bij activiteiten zoals schoonmaakacties of evenementen. In sommige gevallen zijn vrijwilligers actief binnen organisaties met een publieke taak.
De term vrijwilliger is breed en omvat uiteenlopende vormen van onbetaalde inzet. Niet elke onbetaalde activiteit kan echter automatisch als vrijwilligerswerk worden aangemerkt.
Vrijwilligerswerk en wederdienst
Een vrijwilliger helpt uit vrije wil een organisatie, stichting of vereniging. Klassiek vrijwilligerswerk is belangeloos en kent geen tegenprestatie. Wanneer er sprake is van een verplichting of korting in ruil voor werkzaamheden, wordt dit meestal gezien als een wederdienst.
Voorbeelden hiervan zijn het draaien van bardiensten of het opruimen van rotzooi bij verenigingen zoals voetbalclubs, maneges of tennisverenigingen. Wanneer deze werkzaamheden verplicht zijn of afgekocht kunnen worden, is er geen sprake van volledig vrijwillige inzet. Afhankelijk van de aard van het werk kan een vrijwilliger ook optreden als hulpverlener.
Voorbeelden van vrijwilligerswerk
Vrijwilligerswerk kent veel vormen. Denk aan collecteren aan de deur, het uitvoeren van klusjes op een kinderboerderij of het ophalen van oud papier. Vrijwilligerswerk kan bijdragen aan persoonlijke ontwikkeling en aan een professionele loopbaan. Door het opdoen van ervaring en kennis kunnen nieuwe vaardigheden worden ontwikkeld.
Wat is een tegenprestatie?
Een tegenprestatie verschilt van vrijwilligerswerk, omdat deze niet volledig vrijwillig is. Dit komt bijvoorbeeld voor bij bijstandsgerechtigden die bepaalde werkzaamheden moeten uitvoeren om hun uitkering te behouden. Gemeenten mogen een tegenprestatie vragen, mits deze geen reguliere arbeidsplaatsen verdringt.
In dergelijke situaties kan iemand werkzaamheden verrichten voor een vrijwilligersorganisatie zonder dat er sprake is van volledige vrijwilligheid. Het ontbreken van loon maakt een activiteit dus niet automatisch tot vrijwilligerswerk.
Wetten en regels
Vrijwilligers doen er verstandig aan zich te verdiepen in de geldende regelgeving voordat zij starten met werkzaamheden. Niet iedere vrijwilliger is automatisch verzekerd via de organisatie. In sommige gevallen kan aansprakelijkheid een rol spelen bij schade of incidenten.
Hoewel de Arbeidsomstandighedenwet niet volledig van toepassing is op vrijwilligers, gelden bepaalde arbovoorschriften wel. Organisaties hebben een zorgplicht richting vrijwilligers. Voor jongeren gelden aanvullende regels, zoals beperkingen tijdens schooluren en in de nachtelijke uren. Ook kan bij schade een rol zijn weggelegd voor een schadetaxateur.
Nationale Vrijwilligersdag
Op 7 december wordt in Nederland de Nationale Vrijwilligersdag georganiseerd. Op deze dag worden vrijwilligers in het hele land in het zonnetje gezet. Gemeenten en organisaties spreken hun waardering uit voor de inzet en betrokkenheid van vrijwilligers door middel van bijeenkomsten en onderscheidingen.
Film: jongeren en vrijwilligerswerk
Opleidingen tot vrijwilliger
Er zijn geen opleidingen voor een vrijwilliger. Wel is het denkbaar dat een vrijwilliger werkzaamheden uitvoert die passen bij zijn gebruikelijke werkzaamheden, zoals een kok die kookt voor daklozen. Daarnaast kan vrijwilligerswerk voor jongeren ook helpen in hun uiteindelijke beroepskeuze.
Een opleiding als vrijwilliger zal in de meeste gevallen niet nodig zijn, omdat het meestal simpele werkzaamheden betreft die iedereen kan uitvoeren. Dit maakt het werken als vrijwilliger niet minder belangrijk. Veel organisaties zijn sterk afhankelijk van goede vrijwilligers. Zie voor meer informatie over vrijwilligerswerk ook de website vrijwilligerswerk.
Bedrijven waar een vrijwilliger werkzaam kan zijn
Een vrijwilliger werkt over het algemeen niet voor bedrijven, maar is actief als vrijwilliger voor goededoelenorganisaties, reddingsdiensten of is actief voor lokale verenigingen. Denk bijvoorbeeld aan het Rode Kruis, een stichting, dierenambulance, muziekverenigingen of aan een dierenpension. Dit neemt niet weg dat ook het bedrijfsleven vrijwilligers kan inzetten als fondsenwerver. Er zijn redelijk veel bedrijven die zich belangeloos inzetten voor bepaalde goede doelen.
Ook sportverenigingen maken veel gebruik van vrijwilligers. Denk bijvoorbeeld aan het draaien van kantinediensten. Daarnaast kan een vrijwilliger actief zijn binnen bepaalde politieke partijen. In dat geval kan een vrijwilliger wellicht aangemerkt worden als campagneleider.
Bijzondere vermelding branche hobby
Competenties, arbeidsmarktperspectief, doorgroeimogelijkheden, arbeidsvoorwaarden en salaris, zoals wij die in alle andere branches wel hebben omschreven, zijn voor een vrijwilliger niet van toepassing. Voor meer specifieke informatie over beroepen verzoeken wij u bij de beroepen te kijken. De branche hobby is opgenomen op Mijnzzp.nl, omdat er hobby's zijn die raakvlakken kunnen hebben met werkgerelateerde beroepen.
Eigen bedrijf starten als Vrijwilliger
Als startende zzp'er is het, na de inschrijving bij de Kamer van Koophandel (KvK), ook belangrijk om na te denken over de juiste verzekeringen. Afhankelijk van het type bedrijf en werkzaamheden kunnen verschillende belangrijke verzekeringen relevant zijn als Vrijwilliger, waaronder:
- Arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV)
- Bedrijfsaansprakelijkheidsverzekering (AVB)
- Beroepsaansprakelijkheidsverzekering (BAV)
Boekhoudprogramma vergelijken Vrijwilliger
Gebruik een online boekhoudprogramma voor uw adminstratie. Mijnzzp.nl helpt u als Vrijwilliger bij het maken van een keuze uit de verschillende programma's.
Klik hier om boekhoudsoftware te vergelijken voor een Vrijwilliger.
Mijnzzp.nl