Bijstandsconsulent
Informatie over het beroep, opleidingen, competenties, arbeidsmarkt en meer...
+ Inhoudsopgave (klik om te openen)
Wat doet een bijstandsconsulent?
Een bijstandsconsulent is een ambtenaar die mensen ondersteunt bij het aanvragen en ontvangen van een bijstandsuitkering. De consulent beoordeelt aanvragen op rechtmatigheid volgens de Participatiewet (Pw), voorheen de Wet werk en bijstand. Daarbij wordt gekeken of iemand voldoet aan de voorwaarden voor een uitkering binnen de eigen gemeente.
Naast het toetsen van aanvragen begeleidt de bijstandsconsulent cliënten richting werk of andere vormen van participatie. De functie vraagt om nauwkeurigheid, omdat beslissingen direct invloed hebben op het inkomen van mensen. Ook kan een bijstandsconsulent te maken krijgen met aanvullende hulpvragen, zoals bijzondere bijstand of schuldenproblematiek.
De werkzaamheden beperken zich niet tot het beoordelen van uitkeringen. Een bijstandsconsulent begeleidt cliënten actief bij hun terugkeer naar de arbeidsmarkt en werkt samen met andere professionals.
Daarbij staat het vergroten van het arbeidsvermogen centraal, met als doel duurzame uitstroom uit de bijstand. Tegelijkertijd ziet de consulent toe op naleving van regels en kan hij of zij maatregelen treffen bij overtredingen. Andere functienamen voor bijstandsconsulent zijn inkomensconsulent of klantmanager.
Taken en verantwoordelijkheden
Een bijstandsconsulent combineert rechtmatigheidstoetsing met begeleiding en handhaving. De functie kent zowel een ondersteunend als controlerend karakter.
- Beoordelen en afhandelen van bijstandsaanvragen
- Toetsen op recht- en doelmatigheid volgens de Participatiewet
- Opstarten van re-integratietrajecten
- Samenwerken met een jobcoach, recruiter of schuldhulpverlener
- Afstemmen met zorginstanties indien nodig
- Ondersteunen bij het vergroten van het arbeidsvermogen
- Uitvoeren van onderzoeken naar mogelijke fraude
- Terugvorderen van onterecht ontvangen bijstandsuitkeringen en opleggen van boetes
Wanneer er sprake is van problematische schulden, kan de bijstandsconsulent een traject voor schuldhulpverlening in gang zetten. De functie vraagt om kennis van sociale wetgeving, gesprekstechnieken en administratieve procedures.
Werken als bijstandsconsulent
Het werk vraagt om een stevige houding en duidelijke communicatie. Een bijstandsconsulent moet cliënten kunnen confronteren wanneer afspraken niet worden nagekomen, bijvoorbeeld bij het niet solliciteren of onvoldoende meewerken aan een traject. Bevindingen worden gerapporteerd en kunnen leiden tot maatregelen, zoals een tijdelijke verlaging van de uitkering.
Daarnaast voert de bijstandsconsulent regelmatig huisbezoeken uit om de woon- en leefsituatie te beoordelen. Goede gesprekstechnieken en het vermogen om snel de kern van een probleem te herkennen zijn belangrijk in dit beroep.
Werkzaamheden van een bijstandsconsulent
- Adviseren over lopende uitkeringen of beëindiging daarvan
- Afhandelen en beoordelen van aanvragen
- Bijdragen aan arbeidsmarkttoetreding
- Bijdragen aan fraudebestrijding
- Ondersteunen bij schuldhulpverlening
- Stimuleren en begeleiden van cliënten naar werk en/of scholing
- Bevorderen van zelfredzaamheid
- Uitvoeren van rechtmatigheids- en doelmatigheidsonderzoeken
Film: aanvragen bijstandsuitkering
Film: participatiewet
Opleidingen tot bijstandsconsulent
Er bestaan geen specifieke opleidingen tot bijstandsconsulent. Een bijstandsconsulent zal over het algemeen minimaal over een passende hbo-opleiding moeten beschikken. Een passende hbo-opleiding kan zijn de hbo-opleiding Sociaal Juridische Dienstverlening. Binnen het beroep bijstandsconsulent speelt juridische kennis een belangrijke rol.
Bedrijven waar een bijstandsconsulent werkzaam kan zijn
Een bijstandsconsulent is over het algemeen niet werkzaam voor bedrijven, maar werkzaam voor een gemeente op de afdeling werk & inkomen. Het beroep bijstandsconsulent kent ook andere benamingen, zoals de benaming klantmanager of de benaming inkomensconsulent. Een bijstandsconsulent is dus in de meeste gevallen een ambtenaar. Ook kan een bijstandsconsulent werkzaam zijn voor een sociale dienst.
Competenties bijstandsconsulent
Een van de belangrijkste competenties van een bijstandsconsulent is communicatie, omdat communicatie een belangrijk onderdeel vormt van de werkzaamheden. Daarnaast is goed kunnen luisteren aan te merken als belangrijke competentie, om te kunnen beoordelen of iemand echt recht heeft op een bijstandsuitkering.
Een andere belangrijke taak is het coachen van mensen. Ook waakzaamheid is een belangrijke competentie van een bijstandsconsulent. Denk bijvoorbeeld aan mensen die agressief kunnen worden.
Algemeen belangrijke woorden zijn kennis, besluitvaardigheid, sociaal, sociabiliteit, oordeelsvorming, analytisch, plannen, organiseren, inspireren en motiveren.
Arbeidsmarktperspectief en doorgroeimogelijkheden als bijstandsconsulent
Het arbeidsmarktperspectief van een bijstandsconsulent is over het algemeen goed te noemen als je beschikt over de juiste opleidingen en/of studies. Iedere gemeente heeft te maken met mensen die bijstand willen ontvangen, waardoor het beroep bijstandsconsulent binnen iedere gemeente ook voorkomt.
De doorgroeimogelijkheden als bijstandsconsulent zijn niet zomaar aan te geven, omdat deze per gemeente kunnen verschillen en ook afhankelijk zijn van de genoten opleidingen en je eigen competenties.
Arbeidsvoorwaarden en salaris bijstandsconsulent
Een bijstandsconsulent is over het algemeen een ambtenaar die onder de cao gemeente zal vallen, waarbinnen de arbeidsvoorwaarden geregeld zijn. Een bijstandsconsulent werkzaam voor een gemeente zal doorgaans een salaris verdienen tussen de € 3.100 en € 4.300 bruto per maand, afhankelijk van leeftijd, opleidingen en verdere verantwoordelijkheden.
Eigen bedrijf starten als Bijstandsconsulent
Als startende zzp'er is het, na de inschrijving bij de Kamer van Koophandel (KvK), ook belangrijk om na te denken over de juiste verzekeringen. Afhankelijk van het type bedrijf en werkzaamheden kunnen verschillende belangrijke verzekeringen relevant zijn als Bijstandsconsulent, waaronder:
- Arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV)
- Bedrijfsaansprakelijkheidsverzekering (AVB)
- Beroepsaansprakelijkheidsverzekering (BAV)
Boekhoudprogramma vergelijken Bijstandsconsulent
Gebruik een online boekhoudprogramma voor uw adminstratie. Mijnzzp.nl helpt u als Bijstandsconsulent bij het maken van een keuze uit de verschillende programma's.
Klik hier om boekhoudsoftware te vergelijken voor een Bijstandsconsulent.
Mijnzzp.nl