Boer
Informatie over het beroep, opleidingen, competenties, arbeidsmarkt en meer...
+ Inhoudsopgave (klik om te openen)
Wat doet een boer?
Een boer is een landbouwer en agrariër die meestal een eigen boerderij exploiteert. Afhankelijk van de omvang van het bedrijf wordt soms gesproken van een herenboer wanneer er veel land in bezit is en personeel wordt ingezet. Aan de andere kant bestaat de benaming keuterboer voor een kleinere bedrijfsvoering.
Boeren kunnen actief zijn in de landbouw, in de veeteelt of in een combinatie van beide. Zij beschikken over eigen grond of pachten landbouwgrond van overheden, natuurorganisaties of particuliere grondeigenaren. Het beroep kent verschillende specialisaties, waardoor een akkerbouwer niet direct te vergelijken is met een veehouder.
Historisch gezien trokken boeren rond en maakten zij landbouwgrond vrij door bossen te verbranden. Zodra de bodem uitgeput was, verhuisde men naar een nieuwe locatie. Met de ontwikkeling van bemesting en vaste landbouwsystemen ontstonden permanente boerderijen zoals we die nu kennen.
Tegenwoordig zijn veel agrarische bedrijven gecombineerd, waarbij zowel gewassen worden geteeld als vee wordt gehouden. Het bewerken van akkers vraagt om andere werkzaamheden dan dierverzorging, stalmanagement en melkproductie. Door veranderende marktomstandigheden en schaalvergroting wordt het beroep als fysiek en bedrijfsmatig belastend ervaren.
Werkzaamheden op de boerderij
Het werk op een boerderij is sterk gemechaniseerd door de inzet van moderne tractors en andere landbouwmachines. Grotere bedrijven maken daarnaast gebruik van een loonbedrijf voor specialistische werkzaamheden zoals oogsten, maaien of bemesten.
De dagelijkse praktijk bestaat onder meer uit:
- verzorgen en voeren van dieren;
- melken en controleren van de veestapel;
- bewerken, zaaien en oogsten van landbouwgrond;
- onderhoud van stallen, schuren en machines;
- toepassen van meststoffen en gewasbescherming.
Wanneer er personeel werkzaam is op het bedrijf, spreekt men doorgaans van agrarisch medewerkers. De traditionele knecht komt nog maar weinig voor; waar vroeger vaak sprake was van een ongeschoolde arbeider, beschikken medewerkers tegenwoordig over vakkennis en ervaring met moderne technieken. Door schaalvergroting zijn veel agrarische bedrijven uitgegroeid tot omvangrijke ondernemingen.
Veeteelt en veehouderij
Veeteelt en veehouderij vormen een belangrijk onderdeel van de agrarische sector. Hieronder vallen onder meer een paardenfokkerij, pluimveehouderij, rundveehouderij en varkenshouderij. Productie is gericht op melk, eieren en vlees, waaronder leveringen aan bijvoorbeeld de melk- en zuivelsector.
In Nederland worden miljoenen dieren gehouden, waaronder ongeveer vier miljoen koeien en kalveren. Binnen de sector bestaat ook de intensieve veehouderij, met name bij varkens en pluimvee. Deze bedrijfsvorm is minder afhankelijk van grote oppervlakten grasland, waardoor op relatief beperkte ruimte veel dieren worden gehouden. Dit vraagt om strakke stalorganisatie, voerbeheer en veterinaire controle.
Landbouw en akkerbouw
Onder landbouw wordt vaak het verbouwen van aardappelen, maïs en suikerbieten verstaan, maar het werkveld is breder. Denk aan fruitteelt, wijngaarden, glastuinbouw en andere vormen van landbouw. De akkers worden bewerkt met zware machines voor ploegen, zaaien en oogsten.
Bij intensieve landbouw worden vaak kunstmest en gewasbeschermingsmiddelen toegepast om opbrengsten te optimaliseren. Wereldwijd wordt een aanzienlijk deel van de landbouwgrond gebruikt voor graanteelt, waaronder maïs, rijst, tarwe, gerst en rogge. In het verleden werden in Nederland ook tabaksplanten geteeld voor de industrie, maar deze teelt is verdwenen.
Ontwikkelingen binnen de agrarische sector
De agrarische sector is voortdurend in beweging. Door economische druk en veranderende regelgeving beëindigen sommige boeren hun bedrijf. Bij bedrijfsoverdracht kan het lastig zijn een geschikte financier te vinden. Kleinere bedrijven verpachten hun grond soms aan grotere ondernemingen, waardoor schaalvergroting verder toeneemt.
Daarnaast kiezen sommige agrariërs voor bedrijfsverplaatsing naar het buitenland, waarbij gespecialiseerde makelaars begeleiding bieden. Andere bedrijven verbreden hun activiteiten, bijvoorbeeld met een eigen zuivelverkoop of streekproducten zoals ambachtelijke kaas. Hiermee spelen boeren in op veranderende marktvraag en proberen zij hun bedrijfsvoering toekomstbestendig te organiseren.
Wat doet een boer:
Een dag op de boerderij:
Opleiding tot boer
Wie als boer wil gaan werken, kan kiezen uit verschillende opleidingsmogelijkheden. De meest bekende opleiding tot boer is de mbo-opleiding Dierhouder melkvee (veehouderij). In deze opleiding is het mogelijk om diverse richtingen te kiezen die gericht zijn op dieren, planten, milieu en voedsel. De verschillende richtingen waaruit men kan kiezen zijn onder meer veehouderij, loonwerk, plantenteelt, dierenverzorger, paardenhouderij, natuur en groene ruimte.
De opleidingen zijn op verschillende niveaus te volgen tot het mbo-niveau vier. Na de opleiding kan je een vervolgopleiding kiezen op hbo-niveau, zoals de hbo-opleiding dier- en veehouderij, of een universitaire opleiding volgen aan de universiteit van Wageningen.
Bedrijven waar een boer werkzaam kan zijn
Een boer moet aangemerkt worden als ondernemer, die werkzaam is binnen zijn of haar eigen boerderij. Zoals eerder omschreven moet het beroep boer verder wel heel algemeen gezien worden, omdat een boer verschillende activiteiten kan ontplooien als agrariër. Alle boeren hebben wel gemeen dat ze aangemerkt kunnen worden als zelfstandig ondernemer. Het beroep boer kan, zoals eerder omschreven, ook op andere manieren voorkomen.
Denk bijvoorbeeld ook aan een wijnboer of aan een bloementeler. Een bloementeler kan ook aangemerkt worden als boer, omdat een bloementeler werkzaam is binnen de tuinbouw. De tuinbouw behoort tot de akkerbouw. Redelijk veel boeren kunnen traditioneel gezien ook aangemerkt worden als jager. Als jager heb je meestal ook te maken met een jachtopzichter.
Competenties van een boer
Als boer is het in de eerste plaats erg belangrijk dat je veel en hard werken niet erg vindt, omdat na de dagelijkse werkzaamheden nog de administratie zal wachten op je. Als boer ben je doorgaans de hele dag aan het werk en zullen vrije dagen over het algemeen zeldzaam zijn. Daarnaast kan het boerenleven wel spanning met zich meebrengen, zoals: wat gaat de oogst opbrengen dit jaar en kun je überhaupt wel oogsten dit jaar? Met andere woorden: een boer zal stressbestendig moeten zijn.
Andere belangrijke competenties van een boer zijn de algemene vakinhoudelijke kennis. Zonder de juiste kennis is het niet mogelijk om te werken als boer. Omdat een boer veel te maken heeft met landbouwmachines en installaties in het algemeen, moet een boer aangemerkt kunnen worden als allround monteur en technicus.
Op boerderijen gaat over het algemeen regelmatig iets stuk. Het zelfstandig kunnen oplossen van storingen en andere soorten onderhoudswerkzaamheden is dan belangrijk. Algemeen belangrijke woorden zijn motivatie, innovatie, commercieel, waakzaamheid, veiligheid, controleren en netwerken.
Loopbaanperspectief boer
Arbeidsmarktperspectief
Het arbeidsmarktperspectief van een boer is niet echt van toepassing, omdat een boer in de meeste gevallen aangemerkt moet worden als ondernemer. Met andere woorden: een boer zal zelf het arbeidsmarktperspectief moeten bepalen door het starten van een eigen boerderij. In dat opzicht is het arbeidsmarktperspectief van een boer niet goed te noemen, omdat het starten van een eigen boerderij tegenwoordig niet makkelijk is.
Doorgroeikansen
De doorgroeimogelijkheden van een boer kunnen eigenlijk alleen gezien worden in het uitbouwen van de boerderij. Denk hierbij bijvoorbeeld aan het pachten van landbouwgrond van grootgrondbezitters.
Salaris en tarief van een boer
Salaris
Als zelfstandig ondernemer bepaal je zelf je arbeidsvoorwaarden, dus deze zijn verder niet van toepassing op dit beroep. Ook is er geen salarisindicatie te geven voor dit beroep, omdat het salaris geheel afhankelijk zal zijn van je succes als ondernemer. Heb je een goed jaar, dan verdien je meer dan wanneer de opbrengsten laag zijn.
Tarief
Het uurtarief van een boer is verder niet van toepassing. Een boer is niet werkzaam op basis van een commercieel uurtarief. Vanzelfsprekend kan een boer wel op verschillende manieren inkomsten realiseren.
Eigen bedrijf starten als Boer
Als startende zzp'er is het, na de inschrijving bij de Kamer van Koophandel (KvK), ook belangrijk om na te denken over de juiste verzekeringen. Afhankelijk van het type bedrijf en werkzaamheden kunnen verschillende belangrijke verzekeringen relevant zijn als Boer, waaronder:
- Arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV)
- Bedrijfsaansprakelijkheidsverzekering (AVB)
- Beroepsaansprakelijkheidsverzekering (BAV)
Boekhoudprogramma vergelijken Boer
Gebruik een online boekhoudprogramma voor uw adminstratie. Mijnzzp.nl helpt u als Boer bij het maken van een keuze uit de verschillende programma's.
Klik hier om boekhoudsoftware te vergelijken voor een Boer.
Mijnzzp.nl