Ambachtsman
Informatie over het beroep, opleidingen, competenties, arbeidsmarkt en meer...
+ Inhoudsopgave (klik om te openen)
Wat doet een ambachtsman?
Een ambachtsman of ambachtsvrouw is iemand die een ambacht uitoefent en daarbij voornamelijk met de handen werkt. Het gaat om een vak waarbij handwerk centraal staat en waarmee een inkomen wordt verdiend. De term is afgeleid van de woorden ambacht en man, maar geldt vanzelfsprekend ook voor vrouwen.
Een ambachtsman is verantwoordelijk voor het volledige productieproces, van de inkoop van materialen tot het vervaardigen van het eindproduct. Daarbij wordt gebruikgemaakt van specifieke gereedschappen en technieken die horen bij het betreffende vakgebied. Er bestaan veel verschillende ambachten, elk met eigen materialen en werkwijzen. Het vervaardigen van een product vormt de kern van het beroep.
Naast het maken van producten houdt een ambachtsman zich vaak bezig met verkoop en klantcontact. Producten kunnen rechtstreeks vanuit een werkplaats of winkel worden verkocht, maar ook in opdracht worden vervaardigd voor particulieren of winkeliers.
Daarnaast kiezen sommige ambachtslieden ervoor om hun producten aan te bieden op markten en braderieën. Creativiteit, vakmanschap en nauwkeurigheid spelen een belangrijke rol binnen vrijwel elk ambacht.
Kenmerken van een ambacht
Een ambachtsman werkt hoofdzakelijk met de hand en beschikt over specialistische kennis van materialen en technieken. Denk bijvoorbeeld aan een goudsmid die trouwringen ontwerpt en vervaardigt, of aan een timmerman die maatwerkmeubels maakt en kozijnen produceert. Het ambacht wordt vaak aangeleerd via praktijkervaring of een vakopleiding.
Historisch gezien leerden vakmensen het ambacht door mee te werken bij een meester in het vak. In de negentiende eeuw ontstonden in Nederland ambachtsscholen waar specifieke beroepen werden onderwezen. Tegenwoordig bestaan er nog steeds diverse opleidingen binnen technische en creatieve vakgebieden.
Voorbeelden van ambachtsberoepen
Binnen uiteenlopende branches zijn verschillende ambachtsberoepen te onderscheiden. Voorbeelden zijn:
- rietdekker
- lijstenmaker
- muziekinstrumentenmaker
- kleermaker
- mandenmaker
- tassenontwerper
- schoenmaker
- keramist
Ook binnen de bouw zijn ambachtslieden actief, zoals stukadoors, timmermannen, een parketteur, een schilder en een loodgieter. In deze beroepen staat vaktechnisch handwerk centraal.
Uitgestorven en bijna verdwenen ambachten
Door technologische ontwikkelingen zijn sommige ambachten verdwenen of zeldzaam geworden. Voorbeelden zijn de zeepzieder en de touwslager. Andere ambachten bestaan nog op kleine schaal, zoals de klompenmaker of de molenaar, vaak in toeristische of museale context.
Sommige traditionele beroepen, zoals kaarsenmakers en houtsnijders, zijn nog zichtbaar in ambachtelijke werkplaatsen of musea. Daar vervult een ambachtsman soms ook een educatieve rol als museummedewerker. Tegelijkertijd keren sommige ambachten terug in het straatbeeld, zoals de barbier.
Hedendaagse ambachten
Moderne ambachten zijn door mechanisering en automatisering veranderd ten opzichte van vroeger. Toch blijven beroepen als timmerman, metselaar, smid en bakker voorbeelden van hedendaagse ambachten. Hoewel er vaker gebruik wordt gemaakt van machines en moderne technieken, blijft vakmanschap een belangrijk onderdeel van het werk.
In sommige gevallen bestaan ambachten vooral nog als museale activiteit of in gespecialiseerde nichemarkten. De traditionele eigen werkplaats is niet altijd meer vanzelfsprekend, maar het principe van handmatig vervaardigen en specialistische kennis blijft kenmerkend.
Wat doet een ambachtsman?
- Materialen en grondstoffen inkopen
- Ontwerpen en werktekeningen maken
- Producten met de hand vervaardigen
- Gereedschappen onderhouden en gebruiken
- Producten verkopen of in opdracht leveren
Film: traditionele ambachten:
Film: oude ambachten:
Opleiding tot ambachtsman
Er zijn allerlei opleidingen die tot een specifiek ambacht opleiden. Bijvoorbeeld op vmbo-niveau of op mbo-niveau. In de meeste gevallen krijg je tijdens de opleiding te maken met een ervaren leermeester die de leerlingen de kneepjes van het vak bijbrengt.
De opleidingen voor het leren van een ambacht bestaan doorgaans uit een deel theorie en een deel praktijk. In het verleden waren er specifieke ambachtsscholen, maar nu gaat het om leerrichtingen binnen een bepaald opleidingsniveau.
Bedrijven waar een ambachtsman werkzaam kan zijn
Het is als ambachtsman mogelijk om bij allerlei bedrijven werkzaam te zijn. Uiteraard hangt het af van welk type ambacht van toepassing is. Bedrijven waar ambachten zijn uit te oefenen, betreffen onder meer siersmederijen, maar ook fietsenmakers en meubelmakers. Bovendien komt het vaak voor dat ambachtslieden een bedrijf overnemen of ondernemer zijn als ambachtsman. Een synoniem voor ambachtsman kan in sommige gevallen arbeider zijn.
Competenties van een ambachtsman
Een van de belangrijkste competenties van een ambachtsman is nauwkeurigheid. Uiteraard is creativiteit eveneens van belang, net als veiligheid. Denk maar aan het werken met machines en gereedschappen. Verder dient een ambachtsman natuurlijk specialist te zijn in het betreffende ambacht en daar veel kennis en ervaring in te hebben.
Het is overigens ook belangrijk om commercieel ingesteld te zijn als een ambachtsman als ondernemer werkt. Zo zijn communicatieve vaardigheden van belang als je als ambachtsman in een museum werkt of workshops organiseert.
Loopbaanperspectief ambachtsman
Arbeidsmarktperspectief
Er zijn voor allerlei ambachten gunstige arbeidsmarktperspectieven te onderscheiden. Het is wel zo dat bepaalde ambachten wellicht aan trends onderhevig zijn. Denk maar aan de barbier die ineens weer terug is in het straatbeeld, maar ook zo weer kan verdwijnen.
Doorgroeikansen
Voor wat betreft de doorgroeimogelijkheden geldt dat een ambachtsman de eigen kennis kan overdragen. In dat geval is het mogelijk om bijvoorbeeld als instructeur van het ambacht te gaan werken. Op deze manier zijn anderen te enthousiasmeren voor het vak.
Salaris en tarief van een ambachtsman
Salaris
Het salaris van een ambachtsman ligt doorgaans tussen € 2.200 en € 3.800 bruto per maand. Indien er sprake is van unieke vaardigheden, kan het inkomen hoger uitkomen. Bovendien zijn er verschillen in inkomen tussen de ambachtsman die in loondienst werkt en de ambachtsman die ondernemer is.
Tarief
Het uurtarief van een zelfstandig werkende ambachtsman ligt gemiddeld tussen de € 45 en € 65 per uur, exclusief btw.
Eigen bedrijf starten als Ambachtsman
Als startende zzp'er is het, na de inschrijving bij de Kamer van Koophandel (KvK), ook belangrijk om na te denken over de juiste verzekeringen. Afhankelijk van het type bedrijf en werkzaamheden kunnen verschillende belangrijke verzekeringen relevant zijn als Ambachtsman, waaronder:
- Arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV)
- Bedrijfsaansprakelijkheidsverzekering (AVB)
- Beroepsaansprakelijkheidsverzekering (BAV)
Boekhoudprogramma vergelijken Ambachtsman
Gebruik een online boekhoudprogramma voor uw adminstratie. Mijnzzp.nl helpt u als Ambachtsman bij het maken van een keuze uit de verschillende programma's.
Klik hier om boekhoudsoftware te vergelijken voor een Ambachtsman.
Mijnzzp.nl