Leermeester
Informatie over het beroep, opleidingen, competenties, arbeidsmarkt en meer...
+ Inhoudsopgave (klik om te openen)
Beroep: leermeester
Een leermeester is een praktijkopleider die verantwoordelijk is voor het begeleiden en opleiden van stagiairs en leerlingen binnen een beroepsopleiding. Meestal gaat het om leerlingen die vier dagen per week werken en één dag per week theorieles volgen op school. De leermeester begeleidt deze leerlingen op de werkvloer tijdens hun praktijkperiode. De werkzaamheden bestaan vooral uit het overdragen van vakkennis en praktische expertise. Leermeesters komen voor in verschillende branches en worden door de werkgever aangewezen om leerlingen te ondersteunen. Daarnaast speelt een leermeester een belangrijke rol in de beroepsvorming van leerlingen, zodat zij uiteindelijk zelfstandig kunnen werken.
Het beroep leermeester vraagt om goede sociale vaardigheden, geduld en het vermogen om werkzaamheden duidelijk uit te leggen. Praktijkervaring overbrengen is niet altijd eenvoudig, omdat leerlingen nog veel moeten leren. Een leermeester hoeft niet per se didactisch geschoold te zijn, maar wordt wel gezien als een coach en begeleider op de werkvloer. De term leermeester wordt vooral gebruikt binnen ambachtsberoepen, de techniek en de beveiligingsbranche.
Begeleiding van stagiairs en leerlingen
Een leermeester begeleidt stagiairs en leerlingen die een beroepsopleiding volgen. Leerlingen kunnen vaak nog niet volledig zelfstandig werken en krijgen daarom extra ondersteuning. In sommige gevallen worden leerlingen aangeduid als gezel, waarbij sprake is van een meester-gezelrelatie. Leerlingen werken meestal mee binnen het bedrijf, maar blijven onder toezicht van de leermeester.
Leermeesters zijn ervaren vaklieden met een professionele beroepshouding. Niet iedereen is geschikt om deze rol te vervullen, omdat persoonlijke eigenschappen een grote rol spelen. Leermeesters komen voor in beroepen zoals:
Binnen deze beroepen is praktijkervaring van groot belang en de leermeester zorgt ervoor dat leerlingen de juiste vakbekwaamheid ontwikkelen.
Wat doet een leermeester
Een leermeester is vaak een arbeider die daarnaast leerlingen begeleidt en opleidt. Ook kan een leermeester betrokken zijn bij het afnemen van praktijkexamens, samen met de onderwijsinstelling. Hierbij moet een leerling zelfstandig werkzaamheden uitvoeren die onderdeel zijn van de opleiding.
Voorbeelden zijn een timmerman die een trap maakt in een werkplaats, of een leerling-automonteur die een versnellingsbak moet reviseren. De beoordeling gebeurt vaak in overleg met een stagebegeleider.
Een stagebegeleider kan bijvoorbeeld een docent bouwkunde of een docent motorvoertuigentechniek zijn. Samen beoordelen zij het praktijkonderdeel van de leerling. Leerlingen ontvangen vaak loon, dat soms gedeeltelijk wordt gesubsidieerd door brancheorganisaties of opleidingsinstituten.
Leermeester worden
Niet iedereen is geschikt om leermeester te worden. Geduld en begrip zijn belangrijk, omdat werkzaamheden die voor een ervaren vakman eenvoudig lijken, voor een leerling moeilijk kunnen zijn. Ook moet het bedrijf ruimte bieden voor begeleiding, omdat de productie tijdelijk lager kan liggen.
Afhankelijk van de branche kan een aanvullende opleiding verplicht zijn. Bovendien mogen bedrijven alleen leerlingen opleiden als zij erkend zijn als leerbedrijf. Erkende leermeesters ontvangen in veel gevallen een extra vergoeding voor deze aanvullende rol.
SBB-Stagemarkt
De Samenwerkingsorganisatie Beroepsonderwijs Bedrijfsleven (SBB) brengt beroepsonderwijs en bedrijfsleven samen. Het doel is om onderwijs goed te laten aansluiten op de praktijk. Voor leerlingen is het belangrijk om een erkend leerbedrijf te vinden, maar dit kan lastig zijn, omdat niet ieder bedrijf aan de voorwaarden voldoet.
Erkende leerbedrijven kunnen ook branchegebonden zijn, zoals een SVH-leermeester binnen de horeca. Hiervoor is het volgen van een specifieke cursus vereist. Een andere benaming voor leermeester is praktijkopleider. De taken zijn breed en omvatten ook overleg met scholen en begeleiding van jongeren in hun beroepsontwikkeling.
Taken van een leermeester
- Het begeleiden van stagiairs en leerlingen
- Het opleiden van stagiairs en leerlingen
- Het houden van toezicht, onder andere op veiligheid
- Het aanleren van vakbekwaamheid
- Het uitleggen en voordoen van handelingen
- Het afnemen van praktijkexamens
- Het overleggen met de stagebegeleider
Film: wat doet een leermeester
Film: leermeester tips
Opleidingen tot leermeester
Voor het beroep leermeester zijn geen echte opleidingen beschikbaar. Wel zijn er diverse cursussen te volgen als leermeester. Een leermeester is meestal gewoon een werknemer die de extra taak krijgt een leerling te begeleiden. Als leermeester kan het nuttig zijn een cursus of opleiding te volgen om de omgang met leerlingen makkelijk te maken. Het is aan het leerbedrijf en dus de werkgever in hoeverre de leermeester de ruimte krijgt om zich te ontplooien. Binnen verschillende branches komt de functie leermeester voor, maar niet alle leermeesters krijgen de ruimte om zichzelf te ontwikkelen tot een volwaardige leermeester.
Bedrijven waar een leermeester werkzaam kan zijn
Leermeesters zijn over het algemeen werkzaam voor erkende leerbedrijven waarbinnen ambachtsberoepen van toepassing zijn. Denk hierbij bijvoorbeeld aan de bouwsector, waarbinnen een leermeester een allround timmerman of metselaar is. Een ander voorbeeld is de autosector, waarbinnen de chef-werkplaats leerlingen begeleidt en opleidt. Er zijn veel ambachtsberoepen te bedenken, waarbinnen leermeesters een belangrijke rol kunnen spelen. Leermeesters kunnen in de praktijk ook andere benamingen gebruiken, afhankelijk van de soort werkgever en branche waarbinnen ze werkzaam zijn. Denk bijvoorbeeld aan de benaming praktijkbegeleider beveiliging of aan de algemene benaming instructeur. Binnen het volwassenenonderwijs kan de benaming opleider en cursusleider van toepassing zijn.
Competenties leermeester
De belangrijkste competentie van een leermeester is vakkennis, omdat het de verantwoordelijkheid is van een leermeester om vakkennis over te dragen op leerlingen. Daarnaast moet een leermeester over goede communicatieve vaardigheden beschikken, omdat een leermeester regelmatig zal overleggen met leerlingen en eventuele stagebegeleiders. Ook kan het belangrijk zijn dat je beschikt over didactische vaardigheden. Een leermeester is geen volwaardige docent of leraar, echter zijn didactische vaardigheden worden wel meegenomen als leermeester. Algemeen belangrijke woorden zijn motiveren, inspireren, controleren, waakzaamheid, samenwerken, overleggen, plannen en organiseren. Ook het coachen kan gezien worden als een belangrijke competentie.
Arbeidsmarktperspectief en doorgroeimogelijkheden als leermeester
Het arbeidsmarktperspectief van een leermeester is niet zomaar aan te geven, omdat het beroep leermeester in de meeste gevallen gezien moet worden als een aanvulling op een gewone functie binnen de organisatie. De praktijkervaring en de vakkennis zullen in grote mate bepalen of iemand in aanmerking komt voor de functie leermeester. Als leermeester zijn er over het algemeen geen echte doorgroeimogelijkheden, anders dan het worden van docent. Denk bijvoorbeeld aan het beroepsonderwijs, waarbinnen veel vraag is naar vaklieden die werkzaam willen zijn als docent. Denk bijvoorbeeld aan een leermeester binnen de techniek, die met aanvullende opleidingen ook werkzaam is als docent techniek. In dat opzicht is de arbeidsmarkt goed te noemen.
Arbeidsvoorwaarden en salaris leermeester
Er zijn geen voorbeelden te geven van de arbeidsvoorwaarden, omdat leermeesters binnen verschillende branches werkzaam kunnen zijn met verschillende cao's. Het is ook niet eenvoudig om een salarisindicatie te geven voor het beroep leermeester. Binnen de meeste cao's is het tegenwoordig opgenomen dat een leermeester recht heeft op een aanvullende vergoeding. Dit betreft meestal vijftig tot zestig euro per week. Deze extra vergoeding noemt men ook wel een voorliedentoeslag. De voorliedentoeslag kan wel per cao verschillen. In de meeste gevallen is het raadzaam om bij de werkgever na te vragen of er sprake is van een aanvullende vergoeding.
Eigen bedrijf starten als Leermeester
Als startende zzp'er is het, na de inschrijving bij de Kamer van Koophandel (KvK), ook belangrijk om na te denken over de juiste verzekeringen. Afhankelijk van het type bedrijf en werkzaamheden kunnen verschillende belangrijke verzekeringen relevant zijn als Leermeester, waaronder:
- Arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV)
- Bedrijfsaansprakelijkheidsverzekering (AVB)
- Beroepsaansprakelijkheidsverzekering (BAV)
Boekhoudprogramma vergelijken Leermeester
Gebruik een online boekhoudprogramma voor uw adminstratie. Mijnzzp.nl helpt u als Leermeester bij het maken van een keuze uit de verschillende programma's.
Klik hier om boekhoudsoftware te vergelijken voor een Leermeester.
Mijnzzp.nl