Metselaar

Informatie over het beroep, opleidingen, competenties, arbeidsmarkt en meer...

Avatar van Team Mijnzzp

Een metselaar is gespecialiseerd in metselwerk, dat bestaat uit verschillende soorten metselwerken en metselverbanden. Het beroep metselaar moet gezien worden als een echt ambacht, omdat het netjes en goed metselen om een goede vakman of vakvrouw vraagt. Daarnaast bestaan er verschillende soorten metselverbanden, die allemaal bekend moeten zijn voor de metselaar. Als metselaar werk je over het algemeen met metselstenen. Maar dit hoeft niet altijd het geval te zijn, omdat een metselaar ook met natuursteen kan werken. Naast het metselen is een metselaar meestal gespecialiseerd in het stellen van metselprofielen, ondanks dat deze over het algemeen geplaatst worden door andere vaklieden zoals de timmerman. Als metselaar werk je over het algemeen in een ploeg van metselaars, afhankelijk van de soort opdracht. Naast metselaars kan een metselploeg bestaan uit een opperman die de metselaars voorziet van alle werkmaterialen, zoals de metselstenen en de metselspecie. De opperman is dan dus verantwoordelijk voor de werkmaterialen, zodat de metselaars goed door kunnen werken. Dit kan natuurlijk wel per opdracht verschillen, omdat bij kleinere opdrachten de metselaar dit ook zelf kan verzorgen.

Eén van de belangrijkste stukken gereedschap voor de metselaar is de metseltroffel. Hiermee brengt de metselaar de specie over op de stenen. Na het metselen krabt de metselaar de voegen uit met een voegspijker. Dit is nodig zodat later de voeger netjes kan afwerken zodat er een mooi geheel ontstaat. Een metselaar moet verstand hebben van diverse verschillende metselverbanden. Eén van de meest voorkomende verbanden zijn het halfsteensverband, klezoorverbanden of een wildverband.

Een metselaar kan doorgaans veel verschillende soorten metselwerk maken. Zo staat de metselaar de ene keer een nieuwbouwhuis te metselen met rechte muren en moet hij de andere keer een toog metselen. Dit is dan over het algemeen schoon metselwerk. Schoon metselwerk betekent niks anders dan dat de muur en dus de stenen in het zicht blijven. Het is dus belangrijk dat de stenen netjes gelegd worden en niet onder de specie komen te zitten. Na het metselen zal de metselaar de voegen uitkrabben met een voegspijker zodat deze later gevoegd kunnen worden door een voeger.

Naast schoon metselwerk bestaat er ook vuilmetselwerk. Vuilmetselwerk is metselwerk waar later bijvoorbeeld overheen gestukadoord gaat worden. Dit soort metselwerk hoeft dus minder netjes uitgevoerd te worden dan schoon metselwerk. Wel is het nog steeds belangrijk dat er recht en waterpas gewerkt wordt om later tot een mooi resultaat te komen.

Metselaars werken op de nieuwbouw meestal in ploegen en hebben als extra ondersteuning vaak een opperman aan het werk. Deze opperman zorgt ervoor dat de metselaars goed door kunnen werken. Wanneer een metselaar goed door kan werken kan hij ongeveer 1000 stenen per dag wegleggen. Een metselaar zal doorgaans niet meer dan een meter de hoogte in metselen omdat er anders de kans bestaat dat de muur instabiel wordt. Dit komt doordat de specie dan nog niet voldoende uitgehard is. Het netjes kunnen metselen is iets waar veel ervaring voor nodig is. Iedere steen moet recht en vast komen te liggen. Om dit goed te kunnen is ervaring nodig.

De metselstenen mogen niet droog zijn tijdens het metselen omdat ze anders niet goed hechten. Maar ook te nat is gevaarlijk, omdat anders de specie kan gaan lopen en de stenen onder de specie komen te zitten. De opperman zorgt er vaak voor dat de stenen voldoende vochtig zijn zodat de metselaar door kan werken. Het voegen van de muur kan pas na twee weken gedaan worden, als de specie voldoende uitgehard is.

Metselspecie bestaat vandaag de dag uit cement en niet meer uit kalk zoals vroeger. De cement is harder dan de steen zelf. Wanneer een muur met kalk is opgebouwd ziet men dan ook vaak scheuren lopen door de mortel. Bij cement is dat door de stenen. De samenstelling van metselspecie is doorgaans één deel bindmiddel, drie delen granulaat en één deel water. Ook het toevoegen van kalk wordt nog steeds veel gedaan om de specie smeuïger te maken.

Halfsteensmuur

  • Een halfsteensmuur wordt in Nederland heel veel gebruikt om zijn goede isolatiewaarde. Deze buitenmuur is met spouwankers verbonden aan de binnenmuur. Deze spouwankers houden de isolatie vast die tegen de binnenmuur zit en zorgt dat de binnenmuur en buitenmuur onderling niet kunnen verschuiven. Bij een garage of schuur kan het metselwerk ook bestaan uit alleen een halfsteensmuur omdat er in deze ruimtes vaak niet gestookt gaat worden. Dit betekent vaak wel dat de ruimtes gevoelig zijn voor vocht. Het meest voorkomende metselverband bij halfsteensmuren is de halfsteensverband.

Steensmuur

  • Een steensmuur was vroeger heel gebruikelijk en wordt tegenwoordig bijna niet meer toegepast. Deze muren hebben een veel lagere isolatiewaarde dan een spouwmuur en worden daarom niet meer toegepast. Wel is het zo dat er nog heel veel oude huizen zijn die een steensmuur hebben. Deze muren moeten vaak geïsoleerd worden om het leefklimaat te verbeteren. De beste manier voor het isoleren van een steensmuur is het metselen van een nieuwe buitenmuur met isolatie. Helaas is dit niet altijd mogelijk omdat het vaak om monumentale panden gaat of ze de status hebben van een beschermd stadsgezicht of dorpsgezicht. Bij dit soort panden kan je dan alleen aan de binnenkant van de steensmuuren isoleren. Dit wordt vaak gedaan door het plaatsen van voorzetwanden. Het is belangrijk om dit op een goede manier te doen zodat er later geen vochtproblemen ontstaan. Als het mogelijk is en mag kan het impregneren van de gevel een goede optie zijn.

Cement

  • Er zijn verschillende soorten cement die tijdens het metselen gebruikt kunnen worden. De eisen die gesteld worden aan cement zijn wel het zelfde, namelijk het kunnen binden aan de stenen. Tijdens het metselen is het belangrijk dat de stenen niet te droog zijn omdat anders het vocht te snel onttrokken kan worden uit het cement wat de hechting niet ten goede komt. Dit is de reden dat de opperman vaak de stenen nat maakt voor het metselen. 

Portlandcement

  • Portlandcement bestaat uit minimaal 90% portlandklinker, 5% gips en 5% uit andere grondstoffen. Dit soort cement is voor het eerst gefabriceerd in Engeland in het begin van de 19e eeuw. Een van de voordelen van portlandcement is dat het in het begin snel uithardt. Bij koud weer kan men beter hoogovencement gebruiken.

Hoogovencement

  • Hoogovencement werkt trager dan portlandcement en bij hoge temperaturen juist sneller dan portlandcement. Hoogovencement is milieuvriendelijker dan portlandcement en wint mede hierom steeds meer terrein op portlandcement. Hoogovencement dankt zijn naam aan het feit dat hier restproducten uit de hoogovens in verwerkt zijn.

Doorgestreken metselwerk:

Metselen:

Opleidingen tot metselaar

Het vak van metselaar wordt doorgaans in twee tot vier jaar geleerd aan de leerlingsmetselaar. Tijdens de opleiding gaat de leerling één dag naar school voor theorieles en werkt de metselaar vier dagen bij een metselbedrijf of aannemer. Tijdens de opleiding leert de leerling netjes metselen in alle verbanden die voorkomen tijdens het metselen. Het zelfstandig netjes kunnen metselen kost doorgaans aardig wat tijd. Ook wordt er veel aandacht besteed aan bijzondere metselwerken, zoals het metselen van een toog of siermetselwerk. Tijdens de opleiding staat de metselaar steeds samen met zijn leermeester, en zal de stagebegeleider de metselaar regelmatig bezoeken om zijn voortgang te bespreken.

Bedrijven waar een metselaar werkzaam kan zijn

Een metselaar is doorgaans werkzaam voor een metselbedrijf of aannemer. De meeste grote aannemers hebben zelf één of meerdere metselaars in dienst. Maar er zijn ook veel metselbedrijven te vinden die niks anders doen dan metselen. Bij een aannemer komt het juist vaak voor dat de metselaar ook reparaties moet uitvoeren. Dan is het niet alleen nieuwbouw

Competenties metselaar

Als metselaar is het belangrijk dat je netjes en strak kan metselen. Omdat de meeste muren te groot zijn voor één metselaar is het vaak het geval dat je met collega's op het steiger staat. Het goed samen kunnen werken is als metselaar erg belangrijk. Als metselaar is het meestal door buffelen om voldoende stenen weg te leggen per dag. Metselen is echt teamwerk tussen de metselaars onderling en de opperman, die alle materialen verzorgd.

Arbeidsmarktperspectief en doorgroeimogelijkheden als metselaar

Als allroundmetselaar is er doorgaans voldoende werk te vinden. Een metselaar kan er voor kiezen om alleen in de nieuwbouw werkzaam te zijn of juist renovatiewerk uit te voeren. Als een metselaar alleen veel stenen wil wegleggen is de nieuwbouw de plek. Bij renovatie en uit- en aanbouwen wordt er vaak een stuk minder gemetseld per dag, omdat het vaak meer voorbereiding kost. Metselwerk dat kleinschalig is wordt doorgaans door de metselaar in dienst van de aannemer gedaan, en de grotere klussen door een metselbedrijf. Er zijn voor een metselaar eigenlijk geen doorgroeimogelijkheden binnen het vak.

Arbeidsvoorwaarden en salaris metselaar

Als metselaar start de werkdag doorgaans erg vroeg en wordt er minder naar de gewerkte uren gekeken. Voor een metselaar is het vaak belangrijker hoeveel stenen er op één dag zijn weggelegd. Een metselaar in loondienst zal afhankelijk van zijn ervaring en leeftijd ergens tussen de 1600 euro en 2600 euro verdienen. Het is niet ongebruikelijk dat een metselaar een lager basis salaris heeft en extra betaald krijgt boven een bepaald aantal gelegde stenen. Er zijn ook redelijk wat zelfstandig werkende metselaar die vaak met meerdere zelfstandigen samenwerken. Het alleen werken als metselaar is vaak niet handig, omdat de werkzaamheden dit over het algemeen niet toelaten.

Mijnzzp.nl