Metselaar

Informatie over het beroep, opleidingen, competenties, arbeidsmarkt en meer...

Avatar van Team Mijnzzp

Een metselaar is een allround vakman, die zich heeft gespecialiseerd in het metselen. Metselwerk moet als een algemene benaming voor metselwerk gezien worden, omdat een metselaar te maken kan krijgen met verschillende soorten metselwerken en metselverbanden. Het beroep metselaar moet gezien worden als een echt ambacht, omdat het netjes en goed metselen om een goede vakman of vakvrouw vraagt. Daarnaast bestaan er verschillende soorten metselverbanden, die allemaal bekend moeten zijn bij een metselaar. Als metselaar werk je over het algemeen met metselstenen, maar dit hoeft niet altijd het geval te zijn, omdat een metselaar ook met natuursteen kan werken. Naast het metselen is een metselaar meestal gespecialiseerd in het stellen van metselprofielen, ondanks dat profielen over het algemeen geplaatst zullen worden door andere vaklieden, zoals door timmerlieden. Als metselaar werk je over het algemeen in een ploeg van verschillende metselaars, afhankelijk van de soort werkzaamheden. Naast de verschillende metselaars binnen een metselploeg kunnen metselaars gebruik maken van een opperman, die de metselaars voorziet van alle werkmaterialen, zoals de metselstenen en de metselspecie. Een opperman is dan ook verantwoordelijk voor het aanvullen van werkmaterialen, zodat de metselaars goed door kunnen werken. Dit kan verschillen per opdracht, omdat bij kleinere opdrachten in de meeste gevallen geen spraken is van een extra opperman. In dat geval zijn de metselaar zelf verantwoordelijk voor het aanvullen van alle werkmaterialen. Vooral binnen de grotere nieuwbouwprojecten maken metselaars veel gebruik van een opperman. Het beroep metselaar is een mooi beroep dat wel bij je moet passen, omdat het snel en secuur werken belangrijk is als metselaar.

Eén van de belangrijkste stukken gereedschap van een metselaar is de metseltroffel. Hiermee brengt een metselaar de specie over op de stenen. Na het metselen krabt een metselaar de voegen uit met een voegspijker. Dit is nodig, zodat later een voeger de voegen netjes kan afwerken zodat er een mooi geheel ontstaat. Een metselaar moet verstand hebben van diverse verschillende metselverbanden. Eén van de meest voorkomende metselverbanden zijn het halfsteensverband, klezoorverbanden en wildverband. Een metselaar krijgt doorgaans met veel verschillende soorten metselwerk maken. Zo staat de metselaar de ene keer een nieuwbouwhuis te metselen met rechte muren en moet een metselaar de andere keer een toog metselen. Als metselaar heb je in het algemeen te maken met schoon metselwerk. Schoon metselwerk betekent niks anders dan dat de muur en dus de stenen in het zicht blijven. Het is dus belangrijk dat de stenen netjes gelegd worden en niet onder de specie komen te zitten. Na het metselen zal een metselaar de voegen uitkrabben met een voegspijker, zodat ze later gevoegd kunnen worden door een voeger. Naast schoon metselwerk bestaat er vuilmetselwerk. Vuilmetselwerk is metselwerk waar later bijvoorbeeld overheen gestukadoord gaat worden. Dit soort metselwerk hoeft minder netjes uitgevoerd te worden dan schoon metselwerk. Wel is het nog steeds belangrijk dat er recht en waterpas gewerkt wordt om later tot een mooi resultaat te komen.

Metselaars werken binnen de nieuwbouw meestal in ploegen en hebben als extra ondersteuning vaak een opperman aan het werk. Deze opperman zorgt ervoor dat de metselaars goed door kunnen werken. Als een metselaar goed door kan werken kan een metselaar ongeveer 1000 stenen per dag wegleggen. Een metselaar zal doorgaans niet meer dan een meter de hoogte in metselen, omdat er anders de kans bestaat dat de muur instabiel wordt. Dit komt doordat de specie dan nog niet voldoende uitgehard is. Het netjes kunnen metselen is iets waar veel ervaring voor nodig is. Iedere steen moet recht en vast komen te liggen. Om dit goed te kunnen is ervaring nodig. De metselstenen mogen niet droog zijn tijdens het metselen, omdat ze anders niet goed hechten. Maar ook te nat is gevaarlijk, omdat anders de specie kan gaan lopen en de stenen onder de specie komen te zitten. Het is opperman, die er voor zorgt dat de stenen voldoende vochtig zijn, zodat de metselaar door kan werken. Het voegen van de muur kan pas na twee weken gedaan worden, als de specie voldoende uitgehard is. Metselspecie bestaat vandaag de dag uit cement en niet meer uit kalk, zoals vroeger het geval was. De cement van tegenwoordig is harder dan de stenen zelf. Als een muur met kalk is opgebouwd ziet men dan ook vaak scheuren lopen door de mortel. Bij gevels, die opgebouwd zijn met moderne cement is dat juist door de stenen. De samenstelling van metselspecie is doorgaans één deel bindmiddel, drie delen granulaat en één deel water. Ook het toevoegen van kalk in de cement wordt nog steeds veel gedaan om de specie smeuïger te maken.

Het beroep metselaar houdt niet alleen in dat een metselaar alleen verantwoordelijk is voor metselwerkzaamheden. Een metselaar is bijvoorbeeld ook verantwoordelijk voor het aanbrengen van alle isolatiemateriaal in gevels. Daarnaast is het zo dat goede metselaars zelfstandig profielen kunnen stellen als stelleur. Afhankelijk van de soort metselaars is het denkbaar dat een metselaar ook ingezet kan worden voor het metselen van binnenwanden, die opgebouwd worden uit gipsblokken of ingezet kan worden als lijmwerker. Een lijmwerker werkt met kalkzandsteen blokken. De kerntaak van een metselaar is wel het metselen met gevelstenen, echter zijn de meeste metselaars allround bouwvakkers.

Halfsteensmuur

  • Een halfsteensmuur wordt in Nederland heel veel gebruikt om zijn goede isolatiewaarde. Deze buitenmuur is met spouwankers verbonden aan de binnenmuur. Deze spouwankers houden de isolatie vast die tegen de binnenmuur zit en zorgt dat de binnenmuur en buitenmuur onderling niet kunnen verschuiven. Bij een garage of schuur kan het metselwerk ook bestaan uit alleen een halfsteensmuur omdat er in deze ruimtes vaak niet gestookt gaat worden. Dit betekent vaak wel dat de ruimtes gevoelig zijn voor vocht. Het meest voorkomende metselverband bij halfsteensmuren is de halfsteensverband.

Steensmuur

  • Een steensmuur was vroeger heel gebruikelijk en wordt tegenwoordig bijna niet meer toegepast. Deze muren hebben een veel lagere isolatiewaarde dan een spouwmuur en worden daarom niet meer toegepast. Wel is het zo dat er nog heel veel oude huizen zijn die een steensmuur hebben. Deze muren moeten vaak geïsoleerd worden om het leefklimaat te verbeteren. De beste manier voor het isoleren van een steensmuur is het metselen van een nieuwe buitenmuur met isolatie. Helaas is dit niet altijd mogelijk omdat het vaak om monumentale panden gaat of ze de status hebben van een beschermd stadsgezicht of dorpsgezicht. Bij dit soort panden kan je dan alleen aan de binnenkant van de steensmuuren isoleren. Dit wordt vaak gedaan door het plaatsen van voorzetwanden. Het is belangrijk om dit op een goede manier te doen zodat er later geen vochtproblemen ontstaan. Als het mogelijk is en mag kan het impregneren van de gevel een goede optie zijn.

Cement

  • Er zijn verschillende soorten cement die tijdens het metselen gebruikt kunnen worden. De eisen die gesteld worden aan cement zijn wel het zelfde, namelijk het kunnen binden aan de stenen. Tijdens het metselen is het belangrijk dat de stenen niet te droog zijn omdat anders het vocht te snel onttrokken kan worden uit het cement wat de hechting niet ten goede komt. Dit is de reden dat de opperman vaak de stenen nat maakt voor het metselen. 

Doorgestreken metselwerk:

Metselen:

Opleidingen tot metselaar

Wie een carrière ambieert als metselaar kan het beste kiezen voor de Mbo-opleiding allround metselaar op niveau drie. Tijdens de Mbo-opleiding allround metselaar zal de gezel metselaar over het algemeen vier dagen in de week werken bij een metselbedrijf en een dag in de week theorieles volgen op school. Tijdens de opleiding allround metselaar leer je als leerling metselaar netjes metselen in alle verbanden, die kunnen voorkomen tijdens het metselen. Ook wordt er veel aandacht besteed aan bijzondere metselwerken, zoals het metselen van een toog of siermetselwerk. Over het algemeen is het zo dat een leerling metselaar veel zal samenwerken met een leermeester. Als leerling metselaar zal je ook verschillende praktijkexamens moeten afleggen naast de theorie-examens.

Bedrijven waar een metselaar werkzaam kan zijn

Een metselaar is over het algemeen werkzaam voor een metselbedrijf of is werkzaam voor een aannemersbedrijf. De meeste grote aannemers hebben zelf één of meerdere metselaars in dienst. Maar er zijn ook veel metselbedrijven te vinden, die niks anders doen dan metselen. Bij een aannemersbedrijf komt het juist vaak voor dat een metselaar ook andere werkzaamheden uitvoert, zoals mogelijke reparaties of aanpassingen aan gevels. Een metselaar kan ook werkzaam zijn als ondernemer. Daarnaast kan een metselaar werkzaam zijn voor een zogenaamde koppelbaas.

Competenties metselaar

De belangrijkste competentie van een metselaar is de vakinhoudelijk kennis van metselwerken en metseltechnieken. Daarnaast is veiligheid in het algemeen aan te merken als belangrijke competentie, omdat een metselaar in veel gevallen werkzaam is op bouwsteigers. De veiligheid heeft ook betrekking op de fysieke arbeidsomstandigheden, omdat de meeste metselaars harde arbeiders zijn, die veel stenen per dag wegleggen. Omdat een metselaar met verschillende andere vaklieden zal samenwerken, zoals timmerlieden, de opperman, collega metselaars en de uitvoerder kan communicatie aangemerkt worden als belangrijke competentie. Algemeen belangrijke woorden zijn energie, flexibiliteit, doorzettingsvermogen, presteren, secuur, plannen, organiseren en vakmanschap.

Arbeidsmarktperspectief en doorgroeimogelijkheden als metselaar

Het arbeidsmarktperspectief als allround metselaar is heel goed te noemen. Goede metselaars zitten over het algemeen nooit zonder werk. De meeste metselbedrijven en andere bedrijven binnen de bouwsector zitten te springen om goede vaklieden, zoals allround metselaars. Zoals eerder omschreven kan een metselaar voor verschillende bedrijven werkzaam zijn binnen de bouwsector. De doorgroeimogelijkheden als metselaar kunnen gezien worden in de functie ploegbaas. Een ploegbaas is de leidinggevende over enkele collega metselaars. Ook het starten van je eigen onderneming als metselaar kan gezien worden als doorgroeien binnen je carrière.

Arbeidsvoorwaarden en salaris metselaar

Als metselaar start de werkdag doorgaans erg vroeg en wordt er minder naar de gewerkte uren gekeken. Voor een metselaar is het vaak belangrijker hoeveel stenen er op één dag zijn weggelegd. Een metselaar in loondienst zal afhankelijk van zijn ervaring en leeftijd ergens tussen de 1600 euro en 2600 euro verdienen. Het is niet ongebruikelijk dat een metselaar een lager basis salaris heeft en extra betaald krijgt boven een bepaald aantal gelegde stenen. Er zijn ook redelijk wat zelfstandig werkende metselaar die vaak met meerdere zelfstandigen samenwerken. Het alleen werken als metselaar is vaak niet handig, omdat de werkzaamheden dit over het algemeen niet toelaten.

Mijnzzp.nl