Digitaal rechercheur

Informatie over het beroep, opleidingen, competenties, arbeidsmarkt en meer...

Team Mijnzzp

Wat doet een digitaal rechercheur?

Wat doet een digitaal rechercheur

Een digitaal rechercheur is gespecialiseerd in het opsporen, analyseren en stoppen van digitale criminaliteit. Deze vorm van recherche richt zich op fraude, cyberaanvallen en andere strafbare feiten waarbij computers en digitale systemen een rol spelen. Digitale rechercheurs kunnen werkzaam zijn bij de politie of binnen organisaties die onderzoek doen naar digitale incidenten. De term is niet uitsluitend voorbehouden aan de politie, omdat er ook particuliere digitale onderzoekers actief zijn.

De werkzaamheden bestaan vaak uit het uitlezen en onderzoeken van digitale informatiedragers zoals computers, smartphones en opslagmedia. Daarbij kan ook gewiste informatie worden teruggehaald wanneer dat nodig is. Digitale criminaliteit komt in veel vormen voor, van ernstige fraudezaken tot online oplichting via handelsplatformen.

Digitale recherche wordt meestal ingeschakeld wanneer gegevensdragers moeten worden onderzocht op sporen van cybercriminaliteit. Denk aan e-mails, berichtenverkeer en digitale bestanden die onderdeel kunnen zijn van een onderzoek.

Bij politieonderzoek kunnen ook technieken worden toegepast, zoals het uitlezen van communicatie, binnen de grenzen van wettelijke bevoegdheden. De inzet van digitale rechercheurs is sterk toegenomen door de groei van internetfraude en digitale misdrijven.

Inzet binnen politie en organisaties

Een digitaal rechercheur kan ook worden ingezet binnen grote organisaties die werken met gevoelige digitale informatie, zoals een bank of verzekeraar. Het gaat daarbij om specialistisch onderzoek waarbij diepgaande kennis van ICT noodzakelijk is. Bijvoorbeeld: een programmeur kan betrokken zijn bij het analyseren van systemen, terwijl een datarecovery-specialist gewiste gegevens kan herstellen.

Daarnaast kan digitaal onderzoek gericht zijn op het opsporen van zwakke plekken in een netwerk of het afweren van hackers die proberen informatie te stelen of misbruik te maken van digitale systemen. Bij grotere zaken kan internationale samenwerking nodig zijn, omdat cybercriminaliteit zich vaak over landsgrenzen heen afspeelt.

Digitale technologie en wetgeving

Digitale rechercheurs werken met forensische tools en technieken om bewijs veilig vast te leggen. Daarbij is kennis van digitale technologieën en relevante wet- en regelgeving belangrijk. In complexe onderzoeken wordt vaak samengewerkt met IT-specialisten, forensische analisten en juridische experts om de verzamelde gegevens bruikbaar te maken binnen een onderzoekskader.

Particulier digitaal onderzoeker

Naast digitale rechercheurs bij de politie zijn er ook particuliere digitale onderzoekers actief. Deze specialisten kunnen werkzaam zijn binnen recherchebureaus en worden ingezet bij onderzoeken naar bedrijfsfraude, internetfraude en andere digitale incidenten. Verwante beroepen zijn bijvoorbeeld informatiebeveiliger, security specialist ICT en detective.

Particuliere onderzoekers beschikken niet over dezelfde bevoegdheden als politiefunctionarissen. Recherchebureaus moeten voldoen aan wetgeving en beschikken over een geldige vergunning. In bepaalde situaties kan ook toestemming van de politie vereist zijn voor specifieke onderzoeksmethoden.

Wat is cybercriminaliteit

Cybercriminaliteit is een verzamelnaam voor strafbare feiten die plaatsvinden via het internet of digitale informatiedragers. Voorbeelden zijn cyberafpersing, cyberstalking, e-mailfraude, identiteitsfraude en het verspreiden van malware. Ook DDoS-aanvallen vallen hieronder, waarbij servers overbelast raken door massaal verkeer, waardoor diensten uitvallen.

Voor grote organisaties en overheden kunnen de gevolgen van cybercriminaliteit aanzienlijk zijn. Denk aan een bank die tijdelijk niet bereikbaar is door een digitale aanval. Onder cybercriminaliteit vallen zowel complexe computercriminaliteit als online oplichting van particulieren.

Digitale informatiedragers uitlezen

Een belangrijk onderdeel van digitale recherche is het uitlezen van informatiedragers zoals harde schijven, geheugenkaarten, smartphones en tablets. Dit gebeurt vaak via forensische technieken, waarbij een exacte kopie van het originele medium wordt gemaakt. Zo kan de inhoud onderzocht worden zonder het bronmateriaal te wijzigen.

Bij de analyse worden bestanden doorzocht, metagegevens uitgelezen en verwijderde data hersteld. Ook kan worden vastgesteld welke informatie relevant is voor het onderzoek, bijvoorbeeld communicatiegegevens of sporen van digitale manipulatie. Het uitlezen van digitale media vereist gespecialiseerde software en methoden die aansluiten op het type apparaat en het gebruikte bestandssysteem.

Film over een digitaal rechercheur:

Beroepsfilm digitaal rechercheur:

Opleiding tot digitaal rechercheur

Wie als particulier digitaal onderzoeker wil gaan werken, kan het beste de mbo-opleiding digitaal onderzoeker volgen, van vier jaar op niveau vier. Tijdens deze opleiding leer je onder andere het ICT-gebruik nauwkeurig in de gaten te houden, onderzoeksbehoeften in kaart te brengen, hoe je omgaat met digitale sporen en hoe je het onderzoeksmateriaal veiligstelt, hoe je relevante digitale sporen selecteert en hoe je een onderzoek uitvoert en een onderzoeksrapportage opmaakt.

Er zal ook uitgebreid aandacht zijn voor wat je als particulier digitaal onderzoeker nu precies allemaal wel en niet mag doen. Wie uiteindelijk voor de politie wil gaan werken als digitaal rechercheur zal doorgaans nog een vervolgopleiding moeten volgen op hbo-niveau. Een opvolging van de mbo-opleiding kan bijvoorbeeld de hbo-opleiding Integrale Veiligheid zijn van vier jaar. Daarnaast zijn er genoeg externe opleidingsinstituten te vinden waar je een opleiding kan volgen.

Bedrijven waar een digitaal rechercheur werkzaam kan zijn

Een digitaal rechercheur kan op verschillende manieren werkzaam zijn. Denk bijvoorbeeld aan een digitaal rechercheur die werkzaam is voor een particulier recherchebureau, of aan een digitaal rechercheur die werkzaam is voor de overheid. In dat geval kan een digitaal rechercheur meestal aangemerkt worden als rechercheur of als recherchekundige. Een recherchekundige is een politieambtenaar die tot de hoger opgeleide politieambtenaren behoort binnen de rechercheafdeling.

Daarnaast kan een digitaal rechercheur als ambtenaar voor andere inlichtingsdiensten of ministeries werkzaam zijn. Een particulier digitaal onderzoeker kan ook werkzaam zijn als ondernemer.

Competenties van een digitaal rechercheur

De belangrijkste competentie van een digitaal rechercheur of particulier digitaal onderzoeker is de uitgebreide kennis van de IT-wereld en alles wat daarbij komt kijken. Daarnaast moet je een speurneus zijn en over veel doorzettingsvermogen beschikken, omdat het bovenhalen van informatie lang niet altijd even makkelijk is.

Ook algemene onderzoeksvaardigheden mogen als digitaal rechercheur niet ontbreken. Omdat de meeste digitale rechercheurs samenwerken binnen een team van andere specialisten, kan ook communicatie aangemerkt worden als belangrijke competentie.

Ook bijscholing moet aangemerkt worden als belangrijke competentie, omdat cybercriminelen steeds nieuwe technieken toepassen. Algemeen belangrijke woorden zijn motivatie, waakzaamheid, analyseren, analytisch, stressbestendigheid, wet- en regelgeving, plannen en organiseren.

Loopbaanperspectief digitaal rechercheur

Arbeidsmarktperspectief

Het arbeidsmarktperspectief van een digitaal rechercheur of particulier digitaal onderzoeker kan erg verschillen. Bij de politie zijn er doorgaans voldoende vacatures te vinden voor het beroep digitaal rechercheur, maar de politie neemt alleen de beste mensen aan. De kansen op een baan als digitaal rechercheur bij de politie zijn daarom sterk afhankelijk van het opleidingsniveau. Om voor de politie te kunnen werken als digitaal rechercheur zal je minimaal over een passende hbo-opleiding moeten beschikken.

Als particulier digitaal onderzoeker zijn er over het algemeen meer banen te vinden, afhankelijk van je eventuele verdere opleidingen en je eigen competenties. Met alleen een afgeronde mbo-opleiding particulier digitaal onderzoeker zijn je arbeidskansen beperkt.

Doorgroeikansen

Het doorgroeien als digitaal rechercheur of particulier digitaal onderzoeker moet dan ook gezien worden in het volgen van een hbo-opleiding en eventueel voor de politie gaan werken. Maar kan ook het starten van je eigen bedrijf gezien worden als doorgroeien binnen je eigen carrière.

Salaris en tarief van een digitaal rechercheur

Salaris

Er zijn voor dit beroep geen specifieke arbeidsvoorwaarden aan te geven, omdat je voor verschillende bedrijven of overheden werkzaam kan zijn als digitaal onderzoeker. Ook het geven van een salarisindicatie is voor dit beroep erg lastig, omdat je voor verschillende organisaties werkzaam kan zijn in verschillende functies. De overheid hanteert doorgaans vaste salarisschalen waarbinnen je ingedeeld zal worden. Wat een zelfstandig werkende digitaal onderzoeker precies zal verdienen, hangt natuurlijk sterk af van het aantal en de soort opdrachten.

Tarief

Het uurtarief van een zelfstandig werkende digitaal rechercheur ligt gemiddeld tussen de € 65 en € 85 per uur, exclusief btw.

Eigen bedrijf starten als Digitaal rechercheur

Als startende zzp'er is het, na de inschrijving bij de Kamer van Koophandel (KvK), ook belangrijk om na te denken over de juiste verzekeringen. Afhankelijk van het type bedrijf en werkzaamheden kunnen verschillende belangrijke verzekeringen relevant zijn als Digitaal rechercheur, waaronder:

Boekhoudprogramma vergelijken Digitaal rechercheur

Gebruik een online boekhoudprogramma voor uw adminstratie. Mijnzzp.nl helpt u als Digitaal rechercheur bij het maken van een keuze uit de verschillende programma's.

Klik hier om boekhoudsoftware te vergelijken voor een Digitaal rechercheur.

Mijnzzp.nl