Gedragskundige

Informatie over het beroep, opleidingen, competenties, arbeidsmarkt en meer...

Team Mijnzzp

Een gedragskundige is gespecialiseerd in het behandelen van cliënten die te maken hebben met gedragsproblemen. Een gedragskundige is in veel gevallen een psycholoog of orthopedagoog, die zich gespecialiseerd heeft in gedragskunde. De belangrijkste werkzaamheden van een gedragskundige zijn het onderzoeken en observeren van cliënten (diagnose stellen), het adviseren van begeleiders en het eventueel adviseren van familieleden. Een gedragskundige onderzoekt en observeert cliënten door het toepassen van diagnostische onderzoeks- en observatiemethodieken. Het is ook denkbaar dat een gedragskundige onderwijs geeft en dat hij of zij onderzoeken uitvoert met betrekking tot gedragskunde. Gedragswetenschap is een ruim begrip, wat in het kort neerkomt op het begrijpen van gedrag en het veranderen van gedrag. Binnen de gedragswetenschappen behoren de vakgebieden psychologie, pedagogiek, criminologie en communicatiewetenschap. De inhoudelijke werkzaamheden van een gedragskundige zijn gericht op het op een positieve manier beïnvloeden van het gedrag van cliënten, zodat cliënten uiteindelijk normaal kunnen meedraaien in de maatschappij. Het doel en de inhoudelijke werkzaamheden van een gedragskundige kunnen wel per cliënt verschillen maar komen in alle gevallen neer op het verminderen van gedragsproblemen, het voorkomen van gedragsproblemen of het oplossen van gedragsproblemen. Als gedragskundige kan je met verschillende mensen te maken krijgen, afhankelijk van de specifieke werkzaamheden en soort werkgever. Het beroep gedragskundige moet over het algemeen aangemerkt worden als een beroep op universitair niveau. Dit neemt niet weg dat een gedragskundige ook over een passende Hbo-opleiding kan beschikken. Het is niet zo dat maatschappelijk werkers of andere ervaringsdeskundigen zomaar aangemerkt kunnen worden als gedragskundige.

Een gedragskundige is dus in het kort gespecialiseerd in het op een positieve manier beïnvloeden van gedrag. Het is niet zo dat een gedragskundige alleen werkt met delinquenten of met mensen die een mentale stoornis hebben, omdat bijvoorbeeld ook verkeersslachtoffers of getuigen van een misdrijf met een gedragskundige te maken kunnen krijgen als ze een traumatische ervaring opgedaan hebben. Een gedragskundige noemt men ook wel een cognitief gedragstherapeut. Een cognitieve stoornis kan een tijdelijke of blijvende stoornis zijn. Een tijdelijke stoornis is een depressie of bijvoorbeeld angstaanvallen. Een blijvende stoornis is dementie of bijvoorbeeld een aangeboren afwijking. Ook het behandelen van kinderen of volwassenen met post traumatische stress stoornis (PTSS) behoort tot het takenpakket van een gedragskundige of orthopedagoog. Als gedragskundige heb je dus met mensen te maken die gedragsproblemen ondervinden. In de meeste gevallen heeft een gedragskundige ook te maken met andere zorgmedewerkers. Denk bijvoorbeeld aan maatschappelijk werkers, begeleiders, verpleegkundige, psychologen en aan psychiaters. Het is meestal de gedragskundige die de behandelplannen zal opstellen, en het is de gedragskundige die er voor zorgt dat de behandelplannen uitgevoerd worden.

Hoe werkt een gedragskundige

Hoe een gedragskundige precies werkt kan per cliënt verschillen, echter zal een gedragskundige in zijn algemeenheid proberen om ongewenste gedragingen en emoties te doen verdwijnen of te veranderen door de cliënt te prikkelen, zodat er ander gedrag ontstaat. Een gedragskundige maakt over het algemeen geen gebruik van strafmaatregelen maar werkt juist met beloningssystemen, om gedrag op een positieve manier te veranderen. Zoals eerder omschreven is een gedragskundige meestal een psycholoog of orthopedagoog, die beschikt over een universitaire studie. Een gedragskundige kan dan ook niet zomaar vergeleken worden met een gedragstherapeut. Een gedragstherapeut heeft meestal betrekking op therapeuten of coaches die beschikken over een passende Hbo-opleiding. Ook een pedagoog kan niet aangemerkt worden als gedragskundige, omdat een pedagoog gespecialiseerd is in opvoedkunde. Opvoedkunde is niet specifiek gericht op gedrag.

Wat doet een gedragskundige allemaal:

  • Het observeren van gedrag
  • Het beïnvloeden van gedrag
  • Het opstellen van behandelplannen
  • Het begeleiden van zorgmedewerkers
  • Het doorgronden van gedragsproblemen
  • Het vastleggen van alle bevindingen

Cognitieve gedragstherapie:

Opleidingen tot gedragskundige

Er bestaan diverse geschikte universitaire studies tot gedragskundige of gedragstherapeut, zoals de universitaire studie pedagogische wetenschappen en de universitaire studie psychologie. Daarnaast bestaan er opleidingsmogelijkheden op Hbo-niveau, zoals de Hbo-opleiding gedragsbeïnvloeding en begeleiding. Vanzelfsprekend kan een Hbo-opleiding niet zomaar vergeleken worden met een universitaire studie, omdat gedragswetenschap een wetenschap betreft. Zie ook de Vereniging voor Gedragstherapie en Cognitieve Therapie voor meer informatie. Ook de boekhouding is belangrijk als ondernemer.

Bedrijven waar een gedragskundige werkzaam kan zijn

Een gedragskundige kan binnen verschillende organisaties werkzaam zijn. Denk bijvoorbeeld aan de verslavingszorg, gevangenissen, internaten, TBS klinieken en aan de geestelijke gezondheidszorg. Daarnaast kan een gedragskundige werkzaam zijn als ondernemer binnen een eigen praktijk. In dat geval kan je bijvoorbeeld ook actief zijn binnen het speciaal onderwijs. In veel gevallen heeft een gedragskundige te maken met cliënten, die een verstandelijke beperking hebben.

Competenties gedragskundige

Als gedragskundige ben je in de eerste plaats een wetenschappelijk onderzoeker en zal je dus over onderzoeksvaardigheden moeten beschikken. Daarnaast ben je als gedragskundige een belangrijk vertrouwenspersoon voor cliënten, de ouders of verzorgers. Ook communicatie moet aangemerkt worden als belangrijke competentie, omdat gedragsbeïnvloeding alles te maken heeft met communicatie. Daarnaast werk je veel samen met verschillende collega's. Algemeen belangrijke woorden zijn luisteren, coachen, ethiek, inspireren, motiveren, stimuleren, geduld en stressbestendigheid. Als laatste is het belangrijk om te benoemen dat je als gedragskundige over inzicht moet beschikken. Dit heeft vooral betrekking op het kunnen herkennen en signaleren van problematische gedragsproblemen.

Arbeidsmarktperspectief en doorgroeimogelijkheden als gedragskundige

Het arbeidsmarktperspectief van een gedragskundige is over het algemeen goed te noemen, omdat gedragstherapie een breed vakgebied betreft, waarbinnen meerdere werkgevers mogelijk zijn. De doorgroeimogelijkheden van een gedragskundige moeten gezien worden in het verkrijgen van een leidinggevende functie of het uitvoeren van wetenschappelijk onderzoek. Ook het promoveren behoort tot de mogelijkheden als je beschikt over een universitaire studie.

Arbeidsvoorwaarden en salaris gedragskundige

Er zijn geen voorbeelden te geven van specifieke arbeidsvoorwaarden, omdat je voor uiteenlopende instellingen en organisaties werkzaam kan zijn als gedragskundige. Een gedragskundige met een afgeronde universitaire studie zal doorgaans een salaris verdienen tussen de 3500 en 5800 euro bruto per maand, afhankelijk van leeftijd, dienstjaren en specifieke verantwoordelijkheden.

Boekhoudsoftware vergelijken voor Gedragskundige

Gebruik een online boekhoudprogramma voor uw adminstratie. Mijnzzp.nl helpt u als Gedragskundige bij het maken van een keuze uit de verschillende programma's.

Mijnzzp.nl