Oceanograaf
Informatie over het beroep, opleidingen, competenties, arbeidsmarkt en meer...
+ Inhoudsopgave (klik om te openen)
Wat doet een oceanograaf?
Een oceanograaf is een wetenschapper die zich bezighoudt met oceanografie, ook wel zeekunde genoemd. Dit vakgebied maakt deel uit van de aardwetenschappen en richt zich op de fysieke, chemische, biologische en geologische eigenschappen van zeeën en oceanen. Oceanografen bestuderen onder meer oceaanstromingen, zeebodems, mariene ecosystemen en golfbewegingen.
Binnen het vakgebied bestaan verschillende specialisaties, zoals biologische, chemische, geologische en fysische oceanografie. Ook klimaatverandering en zeespiegelstijging vormen belangrijke onderzoeksgebieden. De werkzaamheden verschillen per specialisatie, maar zijn altijd gericht op het begrijpen van processen in de oceanen.
Oceanen beïnvloeden het wereldwijde klimaatsysteem en spelen een rol bij temperatuurregulatie en koolstofopslag. Daarom onderzoeken oceanografen bijvoorbeeld de gevolgen van smeltende gletsjers en ijskappen voor de zeespiegel. Andere onderzoeksthema’s zijn biodiversiteit, stromingspatronen en de wisselwerking tussen oceanen en atmosfeer. Voor het vak zijn kennis van natuurkunde, wiskunde, klimatologie en meteorologie belangrijk.
Specialisaties binnen de oceanografie
Oceanografie kent meerdere deelgebieden. Biologische oceanografie richt zich op mariene biologie en het leven in zee. Chemische oceanografie onderzoekt de interactie van chemische elementen en processen in het zeewater. Geologische oceanografie bestudeert de zeebodem en geochemische processen. Fysische oceanografie richt zich op stromingen, temperatuurverschillen en andere natuurkundige eigenschappen van het zeewater.
Hoewel het werk raakvlakken heeft met dat van een hydroloog, ligt de focus anders. Een hydroloog onderzoekt vooral de waterkringloop op aarde, terwijl een oceanograaf zich richt op zeestromen en de relatie tussen oceanen en het klimaat. Processen zoals zeestromen en zeespiegelstijging zijn belangrijke aandachtsgebieden.
Wat doet een oceanograaf
Een oceanograaf verricht onderzoek binnen vakgebieden zoals biologie, chemie, fysica en geologie in relatie tot zeeën en oceanen. Omdat ongeveer zeventig procent van het aardoppervlak uit water bestaat, hebben oceanen een grote invloed op klimaat en ecosystemen.
Onderzoek kan zich richten op mariene ecologie, biodiversiteit of het kweken van zeewier als voedselbron. Ook de rol van algen bij het zuurstofgehalte in de atmosfeer wordt onderzocht. Daarnaast zijn er nauwe verbanden met meteorologie.
Veel oceanografen werken als veldwerker en voeren metingen uit op locatie, bijvoorbeeld aan boord van een zeeschip of tijdens het duiken. Daarnaast wordt onderzoek verricht in laboratoria en onderzoekscentra.
Verschil tussen zee en oceaan
Een zee is doorgaans gedeeltelijk omringd door land en maakt deel uit van een continentale randzone. Een oceaan is groter, dieper en heeft een eigen circulatiesysteem. Een oceaan kan meerdere zeeën bevatten. Er zijn vijf oceanen: de Grote of Stille Oceaan, de Atlantische Oceaan, de Indische Oceaan, de Zuidelijke Oceaan en de Noordelijke IJszee.
Oceanen zijn over het algemeen groter en dieper dan zeeën en herbergen een grote biodiversiteit. Door hun omvang en diepte bevatten zij uiteenlopende ecosystemen en leefgebieden. Ook het zoutgehalte en de stromingspatronen verschillen vaak tussen zeeën en oceanen.
Film: oceanograaf
Film: de zee doorgronden:
Opleidingen tot oceanograaf
Wie een carrière ambieert als oceanograaf, kan het beste kiezen voor de universitaire studie aardwetenschappen. De studie aardwetenschappen beslaat diverse wetenschappen zoals geologie, fysische geografie, geofysica, meteorologie en oceanografie. Deze studie kent verschillende benamingen, zoals natuurkunde en meteorologie & fysische oceanografie, oceanografie en klimaat en mariene biologie en oceanografie.
Als oceanograaf zijn de vakken natuurkunde en wiskunde belangrijk. Ook het vak Engels is belangrijk, omdat oceanografen meestal met verschillende internationale onderzoekers samenwerken. Zie voor meer informatie over dit onderwerp ook het Koninklijk Nederlands Instituut voor Onderzoek der Zee.
Bedrijven waar een oceanograaf werkzaam kan zijn
Als oceanograaf ben je in de meeste gevallen werkzaam voor een onderzoeksinstituut of ben je werkzaam voor een milieuorganisatie. Daarnaast kan je als oceanograaf verbonden zijn aan een universiteit of werkzaam zijn voor de overheid.
Competenties oceanograaf
Als oceanograaf ben je wetenschapper en zul je over onderzoeksvaardigheden moeten beschikken. Daarnaast kan communicatie aangemerkt worden als belangrijke competentie, omdat je in de meeste gevallen zal samenwerken met verschillende onderzoekers en externe partijen. Ondanks dat je een onderzoeker bent, zal je niet al je tijd doorbrengen in een laboratorium.
De meeste oceanografen moeten juist ook aangemerkt worden als veldwerker. Ook een goede conditie is belangrijk als oceanograaf, omdat het kan voorkomen dat je moet lopen, klimmen of duiken voor je werkzaamheden. Algemeen belangrijke woorden zijn analyseren, analytisch, doorzettingsvermogen, energie, lef, presteren, onafhankelijkheid, plannen, samenwerken en motivatie.
Arbeidsmarktperspectief en doorgroeimogelijkheden als oceanograaf
Het arbeidsmarktperspectief van een oceanograaf is binnen Nederland matig te noemen. Wel is het denkbaar dat er andere beroepen bestaan die ook in aanmerking komen als je beschikt over de juiste studie. Daarnaast kan je als oceanograaf in het buitenland werkzaam zijn, omdat er veel landen zijn die onderzoek uitvoeren. De doorgroeimogelijkheden als oceanograaf moeten gezien worden in het promoveren of het verkrijgen van een leidinggevende functie als onderzoeker.
Arbeidsvoorwaarden en salaris oceanograaf
Er zijn geen voorbeelden te geven van specifieke arbeidsvoorwaarden, omdat je als oceanograaf voor diverse werkgevers werkzaam kan zijn met verschillende cao's. Binnen dit beroep is het denkbaar dat je veel zal reizen voor je werkzaamheden. Een oceanograaf zal doorgaans een salaris verdienen tussen de € 3.500 en € 6.000 bruto per maand, afhankelijk van leeftijd, opleidingen en verdere verantwoordelijkheden.
Eigen bedrijf starten als Oceanograaf
Als startende zzp'er is het, na de inschrijving bij de Kamer van Koophandel (KvK), ook belangrijk om na te denken over de juiste verzekeringen. Afhankelijk van het type bedrijf en werkzaamheden kunnen verschillende belangrijke verzekeringen relevant zijn als Oceanograaf, waaronder:
- Arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV)
- Bedrijfsaansprakelijkheidsverzekering (AVB)
- Beroepsaansprakelijkheidsverzekering (BAV)
Boekhoudprogramma vergelijken Oceanograaf
Gebruik een online boekhoudprogramma voor uw adminstratie. Mijnzzp.nl helpt u als Oceanograaf bij het maken van een keuze uit de verschillende programma's.
Klik hier om boekhoudsoftware te vergelijken voor een Oceanograaf.
Mijnzzp.nl