Literatuurcriticus

Informatie over het beroep, opleidingen, competenties, arbeidsmarkt en meer...

Avatar van Team Mijnzzp

Een literatuurcriticus is iemand die al dan niet beroepsmatig of hobbymatig kritiek geeft over nieuw verschenen literair werk. Met andere woorden zal de literatuurcriticus zijn mening geven over een bepaalde tekst, zoals een geheel van teksten, die samengevat zijn in een boek. Ook kan een literatuurcriticus zijn mening geven over andere soorten teksten, die wellicht geen boek vormen, zoals dichtwerken of vakliteratuur. De term criticus moet niet te kritisch genomen worden, omdat kritiek van de literatuurcriticus ook positieve kritiek is. Een literatuurcriticus is dus iemand die literair werk bespreekt en beoordeelt, wat gezien kan worden als een waardeoordeel. Als literatuur wetenschappelijk bekeken wordt spreekt men ook wel van letterkunde of literatuurwetenschap. De term literatuurcriticus moet verder vrij algemeen gezien worden, omdat iedereen aangemerkt kan worden als literatuurcriticus. Als we het hebben over een beroepsmatige literatuurcriticus is dit wel anders. Over het algemeen kan er sprake zijn van twee soorten kritiek, namelijk constructieve kritiek en destructieve kritiek. Constructieve kritiek moet gezien worden als opbouwende kritiek, die voornamelijk als positief ervaren wordt door zijn opbouwende karakter. Destructieve kritiek is de tegenhanger van constructieve kritiek en is meestal negatief. Een literatuurcriticus is doorgaans een geroemde schrijver, die zijn kritiek zal geven na het lezen of bestuderen van bepaalde literatuur. Afhankelijk van de literatuurcriticus is kritiek geuit worden in verschillende mediabronnen, zoals kranten, weekbladen, websites of tijdens een televisieprogramma. Overigens hoeft een literatuurcriticus zelf geen schrijver te zijn. Ook andere mensen binnen de mediabranche kunnen veel ervaring hebben met literatuur, zoals journalisten, presentatoren of uitgevers.

Een literatuurcriticus is dus een criticus die zich gespecialiseerd heeft in literatuur. Een literatuurcriticus zal over het algemeen ruim van te voren bepaalde literatuur toegezonden krijgen door een uitgever, met het verzoek dit te lezen en zijn oordeel te geven. Voor schrijvers kan het oordeel van een literatuurcriticus belangrijk zijn, omdat het oordeel van de literatuurcriticus voor een belangrijk deel zal bepalen of bepaalde literatuur aanslaat of niet bij het grote publiek. Een literatuurcriticus is niet iemand die alleen naar juiste punten of komma's kijkt, maar is iemand die naar het geheel kijkt. Een literatuurcriticus kan dus niet aangemerkt worden als corrector, omdat dit andere werkzaamheden betreft. Het beroep literatuurcriticus betreft een bijzonder beroep, omdat andere vaklieden alleen de mening van geroemde literatuurcritici zullen aanmerken als waardevolle kritiek. Zoals eerder omschreven moet het beroep literatuurcriticus vrij algemeen gezien worden, omdat dit betrekking kan hebben op verschillende vaklieden. Denk bijvoorbeeld aan hoogleraren, dichters, presentators, journalisten en aan columnisten. Dit zijn allemaal vaklieden, die aangemerkt kunnen worden als literatuurcriticus.

Wie is er allemaal criticus

Eigenlijk kan iedereen aangemerkt worden als criticus, omdat iedereen wel een bepaalde mening heeft. Het grote verschil is dat iemand een bepaalde invloed moet hebben als bekendheid, omdat anders de kritiek geen echte waarde heeft. Met andere woorden is de mening van algemene mensen over het algemeen niet heel waardevol voor de media. Critici zijn overal te vinden en heeft niet alleen betrekking op de literair werk. Denk bijvoorbeeld ook aan de bekende kunstcritici en aan restaurantcritici, die zich gespecialiseerd hebben in het geven van kritiek. Net zoals de literatuurcriticus betreft dit ook verschillende vaklieden, die in veel gevallen aangemerkt moeten worden als bekendheid. De inhoudelijke werkzaamheden van een literatuurcriticus kunnen verschillen per literatuurcriticus, omdat ook specifieke kennis belangrijk is. Denk bijvoorbeeld aan een geschiedkundige die veel weet van bepaalde geschiedkundige historie, of aan een literatuurcriticus die veel kennis heeft van politiek.

Wat doet een literatuurcriticus allemaal:

  • Het analyseren van literair werk
  • Het beoordelen van literair werk
  • Het bespreken van literair werk
  • Het geven van kritiek over literair werk
  • Het interpreteren van literair werk

Literatuur en cultuurkritiek:

Opleidingen tot literatuurcriticus

Er bestaan geen opleidingen voor het beroep literatuurcriticus. Een literatuurcriticus is doorgaans een ervaren persoon die bijvoorbeeld werkzaam is als journalist, schrijver of als uitgever. De meest voor de hand liggende opleiding is dan ook de Hbo-opleiding Journalistiek. Maar een andere opleiding gericht op literatuur is ook denkbaar. Het worden van een literatuurcriticus is niet alleen afhankelijk van de genoten opleidingen en/of studies. In de meeste gevallen zal een literatuurcriticus ook moeten beschikken over bepaald aanzien binnen de literaire branche. Ook de boekhouding is belangrijk als ondernemer.

Bedrijven waar een literatuurcriticus werkzaam kan zijn

In de meeste gevallen zal een literatuurcriticus aangemerkt moeten worden als ondernemer. Voor de meeste literatuurcritici betreft het aanvullende werkzaamheden. Met andere woorden kan het beroep literatuurcriticus niet gezien worden als fulltime functie. Het is wel denkbaar dat een literatuurcriticus ook aangemerkt kan worden als gastspreker, die regelmatig zal optreden binnen verschillende praatprogramma's.

Competenties literatuurcriticus

De belangrijkste competentie van een literatuurcriticus is je onafhankelijkheid, zodat je op eerlijk manier je mening kunt geven. Daarnaast moet je intellectueel goed onderlegd zijn om op een gedegen manier tot je oordeel te kunnen komen. In het algemeen zal je ook over goede communicatieve vaardigheden moeten beschikken, omdat je te maken krijgt met verschillende vaklieden. Ook het kritisch kunnen en oordelen mag als literatuurcriticus niet ontbreken. Algemeen belangrijke woorden zijn inspiratie, sensitiviteit, motivatie, onderzoeksvaardigheden, overtuigingsvermogen, secuur, verantwoordelijkheidsgevoel en zelfstandigheid.

Arbeidsmarktperspectief en doorgroeimogelijkheden als literatuurcriticus

Als literatuurcriticus heb je niets te maken met een arbeidsmarktperspectief. Een literatuurcriticus is meestal werkzaam als zelfstandig ondernemer en zal worden ingehuurd om zijn expertise. De doorgroeimogelijkheden als literatuurcriticus zijn sterk afhankelijk van je eigen persoonlijkheid en algemene bekendheid. Een goede literatuurcriticus kan bijvoorbeeld regelmatig ingeschakeld worden door televisieomroepen of door landelijke uitgevers van kranten.

Arbeidsvoorwaarden en salaris literatuurcriticus

Als literatuurcriticus heb je niets te maken met arbeidsvoorwaarden, omdat een literatuurcriticus doorgaans werkzaam zal zijn als zelfstandig ondernemer. Ook is het niet mogelijk om een salarisindicatie te geven voor dit beroep, omdat een literatuurcriticus meestal per opdracht zal werken. Het is mogelijk dat een bekende literatuurcriticus veel zal moeten optreden voor zijn werkzaamheden.

Mijnzzp.nl