+ Inhoudsopgave (klik om te openen)
Btw-tarieven en vrijstellingen uitgelegd: 21%, 9%, 0% en wanneer je geen btw rekent
Als ondernemer krijg je te maken met btw-tarieven en soms met een btw-vrijstelling. In Nederland geldt meestal het algemene tarief van 21%, maar voor bepaalde producten en diensten is het verlaagde tarief van 9% van toepassing. Daarnaast bestaat er een 0%-tarief, bijvoorbeeld bij zakendoen binnen de EU. In sommige branches geldt een vrijstelling, waardoor je geen btw op de factuur zet. Wat voor jou geldt, hangt af van je werkzaamheden en je bedrijfssituatie.
Ben je zzp’er en sta je ingeschreven bij de Kamer van Koophandel, dan ben je doorgaans btw-plichtig en heb je een btw-identificatienummer. Een uitzondering is mogelijk als je kiest voor de kleineondernemersregeling. Btw wordt ook wel omzetbelasting genoemd.
Meestal bereken je btw over je diensten en producten. Vaak gaat het om het hoge tarief, maar in specifieke situaties geldt het lage tarief of het 0%-tarief. Een btw-vrijstelling geldt alleen voor bepaalde werkzaamheden, zoals in de zorg, kinderopvang of financiële dienstverlening. Twijfel je over een bedrag? Dan kun je snel rekenen met een calculator.
Overzicht btw-tarieven in Nederland
De Belastingdienst kijkt bij het juiste btw-tarief vooral naar wát je levert (dienst of product) en in welke situatie je levert (bijvoorbeeld binnenland, EU of export). De rechtsvorm van je onderneming speelt hierbij geen rol.
Het algemene btw-tarief: 21%
Het tarief van 21% is het meest voorkomende btw-tarief. Het geldt voor de meeste goederen en diensten die niet onder het 9%-tarief of 0%-tarief vallen en ook niet zijn vrijgesteld.
- Van toepassing op het merendeel van producten en diensten in Nederland.
- Niet afhankelijk van de gekozen rechtsvorm, maar van de prestatie (wat je levert).
- Controleer bij samengestelde leveringen (bijvoorbeeld materiaal + dienst) welk tarief geldt per onderdeel.
Het verlaagde btw-tarief: 9%
Het 9%-tarief geldt voor een aantal goederen en diensten die de overheid onder het verlaagde tarief heeft geplaatst. Denk aan voedingsmiddelen en bepaalde arbeidsintensieve diensten.
- Voorbeelden goederen: voedingsmiddelen, water, geneesmiddelen, hulpmiddelen, boeken, kunst en antiek.
- Voorbeelden diensten: reparatie van fietsen en schoenen, bepaalde kappersdiensten, logies en personenvervoer.
- Bij werkzaamheden aan woningen kunnen voorwaarden gelden (bijvoorbeeld type werk of materialen). Check bij twijfel de regels.
Het 0% btw-tarief: wanneer je wel btw-aangifte doet, maar 0% rekent
Het 0%-tarief wordt vooral gebruikt bij internationale handel. Je brengt dan 0% btw in rekening, maar je verwerkt de omzet wél in je administratie en btw-aangifte.
- Bij leveringen binnen de EU en bij bepaalde internationale diensten kan het 0%-tarief gelden, bijvoorbeeld bij diensten naar andere EU-landen.
- Bij import en export richting niet-EU-landen kan ook 0% van toepassing zijn.
- Twijfel je? Controleer de voorwaarden bij de Belastingdienst.
- Werk je met goederen onder douanetoezicht, dan kun je te maken krijgen met een douane-entrepot.
Btw-vrijstelling: wanneer je geen btw rekent
Bij een vrijstelling zet je geen btw op je factuur. Dat komt voor in specifieke sectoren en activiteiten, zoals zorg, onderwijs en verzekeringen. Je vermeldt dan dus geen btw-bedrag op je factuur.
- Voorbeelden: medische diensten, erkende kinderopvang, onderwijs, financiële diensten, verzekeringen en uitvaartdiensten.
- Ook sommige beroepsgroepen kunnen vrijgesteld zijn, zoals componisten en journalisten (afhankelijk van de situatie).
- Heb je zowel belaste als vrijgestelde omzet? Verwerk dit dan gesplitst in je boekhouding.
0% btw of vrijstelling: dit is het verschil
Het 0%-tarief en een btw-vrijstelling lijken op elkaar, maar de gevolgen zijn anders.
- Bij 0% btw mag je meestal btw op zakelijke kosten wél aftrekken als voorbelasting.
- Bij een btw-vrijstelling mag je doorgaans geen btw op kosten aftrekken die samenhangen met vrijgestelde prestaties.
Wanneer ben je ondernemer voor de btw?
De Belastingdienst bepaalt of je ondernemer voor de btw bent. Daarbij tellen onder meer zelfstandigheid, regelmaat en het leveren van prestaties tegen vergoeding mee.
- Als zzp’er die zelfstandig werkt en inkomsten ontvangt, ben je meestal ondernemer voor de btw.
- Ook bij een combinatie van loondienst en ondernemerschap kun je btw-ondernemer zijn.
- Het kan voorkomen dat je wel btw-ondernemer bent, maar niet voor de inkomstenbelasting (bijvoorbeeld bij weinig omzet en beperkte winst).
Geen btw-administratie bij KOR of vrijstelling
In sommige situaties hoef je geen btw te rekenen. Dat kan doordat je bent vrijgesteld of doordat je gebruikmaakt van de kleineondernemersregeling.
- Bij KOR reken je geen btw op je facturen en hoef je meestal geen btw-aangifte te doen.
- Bij een btw-vrijstelling reken je ook geen btw, maar je blijft wel je inkomsten en kosten bijhouden en facturen versturen.
Kleineondernemersregeling (KOR): wanneer wel en wanneer niet?
Met de kleineondernemersregeling kun je btw-vrijstelling krijgen als je omzet onder de € 20.000 per jaar blijft. Je vraagt dit zelf aan bij de Belastingdienst. Let op: als je KOR gebruikt, mag je geen btw op zakelijke kosten als voorbelasting aftrekken.
Omzetgrens KOR: wat telt mee?
- Meestal tellen leveringen en diensten mee die normaal met btw belast zijn.
- Ook bepaalde btw-vrijgestelde omzet kan meetellen (bijvoorbeeld uit verzekerings- en financiële diensten of verhuur van onroerende zaken).
- Sommige vrijgestelde omzet telt juist niet mee, zoals omzet uit journalistieke, medische of sportdiensten (afhankelijk van de regels).
- Door de vrijstelling is je administratie vaak eenvoudiger en hoef je meestal niet elk kwartaal btw-aangifte te doen.
Wanneer is KOR minder handig?
- Als je veel zakelijke kosten maakt met btw: je kunt de btw dan niet terugvragen.
- Als je vooral zakelijke klanten hebt: het voordeel van “geen btw rekenen” is dan vaak kleiner.
- Heb je buitenlandse klanten of speciale btw-situaties? Dan kun je alsnog btw-verplichtingen hebben en is extra controle nodig. Bekijk de informatie van de Belastingdienst.
Wanneer is KOR juist aantrekkelijk?
- Als je vooral particuliere klanten bedient en weinig btw-belaste kosten hebt.
- Je kunt concurrerender zijn met prijzen zonder btw of juist een hogere marge houden door je prijsstructuur slim in te richten.
Verleggingsregeling: waarom bestaat die?
In bepaalde situaties verleg je de btw naar de afnemer. Dat kan bij internationaal zakendoen of in sectoren zoals de bouw, waar onderaanneming veel voorkomt. Lees meer over btw-verlegging.
Werk je bijvoorbeeld als schilder voor een aannemer, dan kun je de btw verleggen naar de aannemer. Op de factuur zet je dan “btw verlegd” en vermeld je het btw-identificatienummer van de afnemer.
Btw verwerken in je boekhouding en btw-aangifte
Als je btw-plichtig bent, moet je in je administratie het juiste tarief toepassen en periodiek btw-aangifte doen. Met online boekhouden worden btw-tarieven automatisch verwerkt op basis van je facturen en bonnetjes.
De gegevens voor je aangifte staan dan overzichtelijk klaar. Sommige online boekhoudprogramma’s kunnen de btw-aangifte zelfs direct doorsturen naar de Belastingdienst. Je blijft wel zelf verantwoordelijk voor de juistheid van de aangifte, dus controle blijft belangrijk.
Snel btw berekenen met onze calculator
Wil je een bedrag snel controleren? Gebruik dan onze btw-calculator. Je vult het bedrag in, kiest het btw-percentage en je ziet direct de uitkomst. Meer uitleg over snel rekenen vind je ook via btw berekenen.
Door je btw-tarieven consequent goed toe te passen, voorkom je fouten in je administratie en bij de btw-aangifte.
Mijnzzp.nl