Kunstrestaurator

Informatie over het beroep, opleidingen, competenties, arbeidsmarkt en meer...

zo, 31 mei 2026Team Mijnzzp

Wat doet een kunstrestaurator?

Wat doet een kunstrestaurator

Een kunstrestaurator is een ambachtsman of ambachtsvrouw die kunstwerken restaureert en conserveert om verval tegen te gaan en schade te herstellen. Het gaat onder meer om schilderijen, lijsten, muurschilderingen en beelden. De restaurator zorgt ervoor dat beschadigde delen zorgvuldig worden hersteld en dat ontbrekende fragmenten zo worden aangevuld dat ze aansluiten bij het origineel.

Daarbij staat het behoud van authenticiteit centraal. Restauratie en conservering vragen om nauwkeurigheid, materiaalkennis en een doordacht plan van aanpak. Het werk is vaak tijdrovend en vereist veel geduld.

Voordat met een restauratie wordt begonnen, wordt meestal eerst onderzoek gedaan naar de staat van het kunstwerk en de gebruikte materialen. Op basis daarvan wordt een restauratieplan opgesteld. Tijdens het reinigen of behandelen kunnen nieuwe details zichtbaar worden of kunnen eerdere ingrepen aan het licht komen.

Kunstwerken kunnen in verval raken door factoren zoals rook, zuren, vocht en luchtvervuiling. Nieuwe technieken maken het mogelijk om ingrepen uit te voeren met minimale impact op het originele materiaal.

Specialisaties binnen restauratie

Een kunstrestaurator is een ambachtsman met specialistische kennis van materialen en technieken. Restauratie kan betrekking hebben op schilderijen, lijsten en andere objecten binnen de beeldende kunst, waaronder beeldhouwkunst. Ook het restaureren van muurschilderingen kan tot het werkterrein behoren.

Veelvoorkomende problemen zijn craquelé (haarscheurtjes in de verflaag), loslatende verf, vervuiling of schade door eerdere onjuiste restauraties. Retoucheren, het zorgvuldig bijwerken van beschadigde delen, is een belangrijk onderdeel van het werk. Restauratie kan invloed hebben op de waarde van een kunstwerk.

Werken als kunstrestaurator

Het vak vraagt om een gedegen opleiding, vaak op universitair niveau, waarbij kunstgeschiedenis een belangrijke rol speelt. Een kunstrestaurator werkt voor verschillende opdrachtgevers, zoals particulieren, musea en conservators.

Schilderijen kunnen zijn vervaardigd op doek, hout, koper, glas of papier. Elke ondergrond vraagt om specifieke restauratietechnieken. Restaurateurs zijn niet uitsluitend actief binnen de kunst; er bestaan ook restaurateurs die gespecialiseerd zijn in bouwelementen, wat een ander vakgebied betreft.

Werkzaamheden van een kunstrestaurator

Opstellen van een restauratie- en conserveringsplan.
Uitvoeren van materiaal- en authenticiteitsonderzoek.
Reinigen en stabiliseren van kunstwerken.
Retoucheren van beschadigde delen.
Herstellen van craquelé, scheuren en vervormingen.
Verhelpen van deformatie in doeken (plooien en bobbels).
Vervangen van ophangpunten en verwijderen van roest.
Conserveren van kunstwerken om toekomstig verval te beperken.

Film: kunstrestaurator:

Opleiding tot kunstrestaurator

Wie als kunstrestaurator wil gaan werken, kan in Nederland voor een opleiding alleen terecht bij de Universiteit van Amsterdam. Op dit gebied zijn er diverse specialisaties mogelijk. De complete opleiding conservering en restauratie van cultureel erfgoed zal bij een voltijdse opleiding ongeveer vijf jaar in beslag nemen.

Na de opleiding zal je nationaal en internationaal gekwalificeerd restaurator zijn, en kan je dus overal je werkzaamheden uitvoeren. De opleiding conservering en restauratie van cultureel erfgoed van zeven jaar is geen makkelijke opleiding en vraagt veel zelfstandigheid en zelfstudie.

Bedrijven waar een kunstrestaurator werkzaam kan zijn

Een kunstrestaurator kan op verschillende manieren werkzaam zijn. Denk bijvoorbeeld aan een kunstrestaurator die werkzaam is voor een museum of aan een kunstrestaurator die werkzaam is voor particuliere bedrijven. Daarnaast is het zo dat een kunstrestaurator prima werkzaam kan zijn als ondernemer.

Als een kunstrestaurator werkzaam is voor een museum, kan in sommige gevallen ook de benaming ambtenaar van toepassing zijn.

Competenties van een kunstrestaurator

De belangrijkste competentie van een kunstrestaurator is de vakinhoudelijke kennis van restauratietechnieken, omdat je anders niet werkzaam kan zijn als kunstrestaurator. Als kunstrestaurator moet je over veel kennis beschikken van alle technieken en mogelijkheden om kunst te kunnen restaureren en te kunnen conserveren.

Daarnaast moet je in het algemeen over veel kennis van kunst beschikken. Ook stressbestendigheid en motivatie moeten gezien worden als belangrijke competenties. Omdat je in de meeste gevallen regelmatig te maken hebt met verschillende collega's en opdrachtgevers, kan communicatie aangemerkt worden als belangrijke competentie.

Algemeen belangrijke woorden zijn passie, energie, onderzoeksvaardigheden, zelfstandigheid, techniek, overleggen, secuur en presteren. Als je werkzaam bent als ondernemer, kan ook het netwerken gezien worden als een belangrijke competentie.

Loopbaanperspectief kunstrestaurator

Arbeidsmarktperspectief

Het arbeidsmarktperspectief van een kunstrestaurator is over het algemeen redelijk goed te noemen, ook omdat het zeer specifieke werkzaamheden betreft. Wel is het zo dat een kunstrestaurator redelijk vaak werkzaam is als ondernemer. Er zijn niet veel organisaties die beschikken over een eigen kunstrestaurator.

Doorgroeikansen

Dit neemt niet weg dat het beroep kunstrestaurator ook voorkomt in loondienst. De doorgroeimogelijkheden van een kunstrestaurator zijn niet zomaar aan te geven, omdat het zeer specifieke werkzaamheden betreft. Daarnaast kan een kunstrestaurator op verschillende manieren werkzaam zijn.

Over het algemeen kan het opbouwen van een goede naam gezien worden als het doorgroeien, waardoor het aantal opdrachten zal toenemen. Als je beschikt over een universitaire studie, kan ook het promoveren aangemerkt worden als het doorgroeien binnen je carrière.

Salaris en tarief van een kunstrestaurator

Salaris

Een kunstrestaurator in loondienst van een museum of andere overheidsinstelling zal doorgaans prima arbeidsvoorwaarden hebben. Als kunstrestaurator zul je doorgaans tussen de € 3.000 en € 4.000 bruto per maand verdienen, afhankelijk van je leeftijd en verantwoordelijkheden.

Een zelfstandig werkende kunstrestaurator kan doorgaans meer verdienen, mits er voldoende opdrachten binnengehaald kunnen worden. Er zijn niet heel veel particulieren die kunstvoorwerpen laten restaureren of conserveren, wat het lastig kan maken om te overleven als kunstrestaurator.

Tarief

Het uurtarief van een zelfstandig werkende kunstrestaurator ligt gemiddeld tussen de € 60 en € 80 per uur, exclusief btw.

Eigen bedrijf starten als Kunstrestaurator

Als startende zzp'er is het, na de inschrijving bij de Kamer van Koophandel (KvK), ook belangrijk om na te denken over de juiste verzekeringen. Afhankelijk van het type bedrijf en werkzaamheden kunnen verschillende belangrijke verzekeringen relevant zijn als Kunstrestaurator, waaronder:

Boekhoudprogramma vergelijken Kunstrestaurator

Gebruik een online boekhoudprogramma voor uw adminstratie. Mijnzzp.nl helpt u als Kunstrestaurator bij het maken van een keuze uit de verschillende programma's.

Klik hier om boekhoudsoftware te vergelijken voor een Kunstrestaurator.

Mijnzzp.nl

Sidebar