Edelsmid

Informatie over het beroep, opleidingen, competenties, arbeidsmarkt en meer...

Avatar van Team Mijnzzp

Een edelsmid is een allround vakman of vakvrouw die aangemerkt kan worden als goudsmid en zilversmid. Een edelsmid is gespecialiseerd in het ontwerpen, maken en herstellen van sieraden van edelmetaal. Dit doet een edelsmid over het algemeen met verschillende soorten edelmetaal zoals zilver, goud, platina, palladium en titanium. Daarnaast kan een edelsmid gebruik maken van andere metaalsoorten zoals roestvast staal of aluminium. In het kort kunnen we de werkzaamheden van edelsmid het beste omschrijven als het ontwerpen, maken en repareren van kunst- en gebruiksvoorwerpen. Een edelsmid moet gezien worden als een allround vakman die zowel goudsmid als zilversmid is. De benamingen goudsmid en zilversmid hebben veel weg van elkaar, maar zijn inhoudelijk niet helemaal het zelfde. Dit omdat een goudsmid voornamelijk sieraden maakt en een zilversmid meestal gebruiksvoorwerpen maakt. Als een vakman of vakvrouw beide ambachten uitoefent spreekt men ook wel weer van een edelsmid om aan te geven dat hij of zij in beide disciplines gespecialiseerd is. Het beroep edelsmid is een kunstzinnig vak, waarbinnen de edelsmid uiteenlopende soorten voorwerpen of sieraden kan maken naar eigen ontwerp. De inhoudelijke werkzaamheden van een edelsmid zijn aan te merken als zeer gespecialiseerde werkzaamheden, omdat het kunnen werken met uiteenlopende soorten edelmetalen en andere metalen niet heel makkelijk is. In de meeste gevallen zal een edelsmid dan ook over veel kennis en ervaring beschikken om aangemerkt te kunnen worden als edelsmid. Het is niet zo dat een edelsmid alleen sieraden zal ontwerpen en maken, omdat een edelsmid ook gespecialiseerd kan zijn in het ontwerpen en maken van bijzondere gebruiksvoorwerpen die gemaakt worden van edelmetaal.

Het verwerken van edelmetaal wordt gedaan met verschillende soorten gereedschap, technieken en door het verhitten van het materiaal. Ook kunnen voorwerp gegoten worden wanneer dit nodig mocht zijn. Een kunstvoorwerp dat door een edelsmid gemaakt wordt is bijna altijd uniek en is meestal ook kostbaar. Dit komt doordat een edelsmid gebruik zal maken van kostbare edelmetalen en in de meeste gevallen veel werk heeft aan het maken van voorwerpen zoals een sieraad. De meeste edelsmeden maken ook sieraden op bestelling, als de opdrachtgever een uniek ontwerp wenst. In dit soort gevallen zal een edelsmid eerst een ontwerp maken op papier of op de computer. Een edelsmid kan ook andere materialen verwerken in ontwerpen, zoals diamant of opaal. Een edelsmid maakt sieraden die meestal in beperkte oplagen of zelfs maar één keer gemaakt worden. Op deze manier ontstaat er een uniek sieraad. Ook kan een edelsmid een sieraad aanpassen of repareren voor klanten. Zo kan het zijn dat een oude ring niet past en vermaakt moet worden.

Edelsmid opdracht

Een edelsmid werkt regelmatig in opdracht voor klanten die een bijzonder sieraad wensen. Een edelsmid kan diverse soorten sieraden ontwerpen en maken voor klanten, zoals trouwringen, broches, armbanden en hangers. In de meeste gevallen is het ontwerpen en schetsen van een sieraad een samenspel tussen de klant en edelsmid. Het laten ontwerpen en maken van een uniek sieraad is een stuk kostbaarder dan een standaard sieraad, omdat het erg arbeidsintensief werk is. Het grote voordeel daarentegen is dat een eigen ontwerp uniek is en persoonlijk. Er zijn redelijk veel mensen die een eigen ontwerp laten maken door een edelsmid, omdat een eigen ontwerp juist zo persoonlijk is. Als een klant een sieraad wil laten maken is het belangrijk dat de edelsmid goed luistert naar de wensen van de klant. Naast de wensen van de klant is ook het budget erg belangrijk om tot de juiste materialen te komen. Zo kan de klant een bepaalde grootte briljant wensen die niet in het budget past. In dat geval zou de edelsmid kunnen kiezen voor een minder zuivere briljant, in samenspraak met de klant.

Edelsmid worden

Het worden van een allround edelsmid is niet heel makkelijk omdat een edelsmid meerdere vakdisciplines moet beheersen. Het beroep edelsmid is dan ook onder te verdelen in verschillende beroepen: goudsmid (voor het vervaardigen van gouden en zilveren sieraden wel of niet gezet met edel- en/of sierstenen) en zilversmid (voor het vervaardigen van grote zilveren voorwerpen, het drijven of bewerken van zilver tot bijvoorbeeld thee- of koffie serviezen, dienbladen, broodmanden, kandelaars etc.). Daarnaast kan een edelsmid in de meeste gevallen ook aangemerkt worden als graveur, omdat het graveren als edelsmid regelmatig zal voorkomen.

Een edelsmid moet brede kennis en vaardigheden bezitten om met verschillende soorten materialen te kunnen werken. Binnen het vakgebied zijn er verschillende specialisaties mogelijk, zoals het kunnen zetten van een roosdiamant. Een roosdiamant is aan de onderkant vlak en wordt gezet in een zilveren folie om de weerkaatsing van het licht te vergroten. Om een roosdiamant op een goede manier te kunnen zetten is veel ervaring en vakkennis nodig. Ook komt het regelmatig voor dat de folie door vocht verkleurt en de steen gelicht moet worden, zodat de folie vervangen kan worden. Dit is een klus die alleen door een specialist kan worden uitgevoerd.

Film over een edelsmid:

Vakschool Schoonhoven Reparatiecursus:

Opleidingen tot edelsmid

Voor het beroep edelsmid bestaan geen landelijk erkende opleidingsmogelijkheden. Het beroep edelsmid is een verzamelnaam van de beroepen goudsmid en zilversmid. Een edelsmid is dus iemand die de opleidingen tot goudsmid en zilversmid heeft afgerond en een allround vakman is op beide gebieden. De meest gekozen opleiding voor het beroep goudsmid of zilversmid is de vakopleiding in Schoonhoven. Zie voor meer informatie ook de beroepen goudsmid en zilversmid. Ook de boekhouding is belangrijk als ondernemer.

Bedrijven waar een edelsmid werkzaam kan zijn

Een edelsmid werk doorgaans als zelfstandig ondernemer en meestal niet in loondienst. Als edelsmid kan je wel werkzaam zijn bij een juwelier, maar de meeste edelsmeden werken als zelfstandig ondernemer.

Competenties edelsmid

Als edelsmid is creativiteit de belangrijkste competentie. Maar ook zal je verstand moeten hebben van alle verschillende technieken, zodat je weet wat er technisch mogelijk is, wat allemaal onderwezen zal worden tijdens de opleiding. Daarnaast zal je communicatief en commercieel goed onderlegd moeten zijn, omdat je vaak in opdracht zal werken en je de wensen met je opdrachtgever door zal moeten nemen. Commercieel gezien moet er natuurlijk winst gemaakt worden. Als edelsmid is ook het netwerken belangrijk om voldoende opdrachten te krijgen. Veel edelsmeden werken bijvoorbeeld samen met juweliers die reparaties binnen krijgen. De edelsmeden verzorgen deze reparaties dan voor de juwelier.

Arbeidsmarktperspectief en doorgroeimogelijkheden als edelsmid

Als edelsmid zijn je kansen op een baan in loondienst tegenwoordig beperkt, mede doordat er steeds meer juweliers mee stoppen. Veruit de meeste edelsmeden werken tegenwoordig als zelfstandig ondernemer en niet in loondienst. Het doorgroeien als edelsmid moet gezien worden in het volgen van extra opleidingen en cursussen, om je nog verder te specialiseren in je vakgebied, of in het starten van je eigen atelier of winkel.

Arbeidsvoorwaarden en salaris edelsmid

Als edelsmid in loondienst val je onder de Cao Goud- en zilvernijverheid, waarin alle arbeidsvoorwaarden geregeld zijn. Een edelsmid in loondienst zal je doorgaans tussen de 1700 en 2500 euro bruto per maand verdienen, afhankelijk van leeftijd en verantwoordelijkheden. Als zelfstandig werkende edelsmid kan je doorgaans meer verdienen, maar is het belangrijk om voldoende opdrachten binnen te halen wat niet altijd even makkelijk zal zijn. Als edelsmid combineer je diverse werkzaamheden en daarmee vergroot je je kansen aanzienlijk.

Mijnzzp.nl