Toneelspeler
Informatie over het beroep, opleidingen, competenties, arbeidsmarkt en meer...
+ Inhoudsopgave (klik om te openen)
Wat doet een toneelspeler?
Een toneelspeler is een acteur die een voorstelling verzorgt. Dit kan een dialoog zijn, waarbij twee of meer personen een gesprek voeren als onderdeel van een toneelstuk. Hoewel toneelspelers vaak optreden op een podium in bijvoorbeeld een schouwburg, kunnen voorstellingen ook op andere locaties worden gehouden, zoals in de buitenlucht.
Het beroep van toneelspeler is breed, omdat er veel verschillende stijlen en vormen van toneel zijn. Zo werken sommige toneelspelers met vaste teksten, terwijl andere optreden in improvisatietheater, waarbij ze de tekst ter plekke bedenken aan de hand van steekwoorden. Deze voorstellingen hebben vaak een humoristisch karakter.
De meeste toneelspelers werken als amateur, hoewel er ook professionele toneelspelers zijn. Ze zijn verantwoordelijk voor het uitdragen van een personage binnen de voorstelling, wat hen onderscheidt van andere acteurs die mogelijk in films of televisieseries spelen. Toneelspelers maken vaak gebruik van extravagante kleding en make-up, wat hen verder onderscheidt.
Een toneelspeler is dus een acteur die verschillende toneelstijlen uitvoert. Toneelspelers maken deel uit van een theatergezelschap, dat meestal bestaat uit meerdere toneelspelers, de regisseur en de producent. Daarnaast zijn er andere medewerkers betrokken bij theatergezelschappen die ondersteunende werkzaamheden verrichten.
Dit kunnen bijvoorbeeld een grimeur, een souffleur, een choreograaf, decorontwerpers en setdressers zijn. Ook de stagehand speelt een rol bij het bedienen van gordijnen of speciale effecten tijdens een voorstelling. De inzet van deze medewerkers hangt af van het theatergezelschap, de professionaliteit en het beschikbare budget.
Toneelscript gebruiken
Toneelspelers werken meestal met een toneelscript, waarin alle teksten, kleding en andere belangrijke aspecten zijn opgenomen. Dit script wordt doorgaans geschreven door een toneelschrijver. Het verschil met een scenarioschrijver is dat toneelschrijvers specifiek werken voor het theater, terwijl scenarioschrijvers voor films en televisie schrijven.
Binnen een toneelstuk is het de taak van de toneelschrijver om de rollen van de acteurs uit te schrijven. In sommige gevallen kan een toneelschrijver ook toneelspeler zijn, bijvoorbeeld binnen amateurtoneelgezelschappen.
Werken als toneelspeler
Het beroep van toneelspeler richt zich vaak op amateurs, aangezien er relatief weinig professionele theatergezelschappen zijn. Toch is toneelspelen populair, vooral op lokaal niveau, waar veel theatergezelschappen actief zijn. Een klassiek toneelstuk wordt vaak opgevoerd op een podium met zitplaatsen voor het publiek, maar voorstellingen in de buitenlucht, ook wel locatietheater genoemd, komen eveneens voor.
Als toneelspeler ben je een acteur die een personage uitbeeldt binnen de verhaallijn van een stuk. Toneelspelers worden vaak als allroundacteurs beschouwd, omdat ze verschillende stijlen van toneel kunnen uitvoeren. Van een goede toneelspeler wordt verwacht dat hij of zij muzikaal is, kan dansen en in sommige gevallen kan improviseren. Het kunnen werken met verschillende genres is belangrijk voor een toneelspeler.
Film: toneelspeler
Film: les van een acteur
Opleiding tot toneelspeler
Wie een carrière ambieert als toneelspeler kan het beste kiezen voor een opleiding aan een toneelacademie, wat gezien moet worden als een opleiding op hbo-niveau. Een andere benaming voor deze opleiding kan ook zijn hbo-opleiding Theater. Als toneelspeler is het niet noodzakelijk om een toneelopleiding te volgen, omdat de meeste toneelspelers niet beroepsmatig werkzaam zijn als toneelspeler. Wie wel beroepsmatig wil werken als toneelspeler zal echter wel moeten kiezen voor een volwaardige toneelopleiding.
Bedrijven waar een toneelspeler werkzaam kan zijn
Een professionele toneelspeler zal over het algemeen onderdeel uitmaken van een theatergezelschap dat verschillende theatervoorstellingen kan verzorgen, zoals musicals, opera's en toneelvoorstellingen. Daarnaast kan een toneelspeler werkzaam zijn als ondernemer en bijvoorbeeld cabaretshows geven op verschillende locaties.
Een professionele toneelspeler is over het algemeen werkzaam voor een toneelproducent. Zoals eerder omschreven is het ook prima denkbaar dat een toneelspeler niet beroepsmatig actief is. Er zijn veel amateurtoneelgezelschappen die verder niet beroepsmatig actief zijn.
Over het algemeen maken theatergezelschappen ook wel gebruik van een impresario. Een impresario is gespecialiseerd in het behartigen van de belangen van artiesten, zoals van toneelspelers.
Competenties van een toneelspeler
Als toneelspeler moet je over veel verschillende competenties beschikken, omdat het spelen van verschillende rollen als toneelspeler ook veel zal vragen van een toneelspeler. Het alleen kunnen acteren is over het algemeen niet voldoende om te kunnen werken als toneelspeler.
Een toneelspeler moet in veel gevallen ook kunnen dansen en kennis hebben van muziek, zoals het kunnen zingen. Doorzettingsvermogen is als toneelspeler wellicht dan ook wel aan te merken als de belangrijkste competentie. Ook communicatie is aan te merken als een belangrijke competentie. Daarnaast moet een toneelspeler beschikken over veel creativiteit, inspiratie en motivatie.
Algemeen belangrijke woorden zijn lef, inzicht, improvisatie, zelfstandigheid, ambitie, samenwerken, flexibiliteit, discipline, kritisch en energie. Ook uitdrukkingsvaardigheid als toneelspeler is een belangrijke competentie.
Loopbaanperspectief toneelspeler
Arbeidsmarktperspectief
Het arbeidsmarktperspectief als professioneel toneelspeler is over het algemeen matig te noemen. Er zijn nu eenmaal veel toneelspelers die willen werken als professioneel toneelspeler, waardoor het verkrijgen van een betaalde baan lastig zal zijn.
Doorgroeikansen
De doorgroeimogelijkheden als toneelspeler moeten gezien worden in het verkrijgen van een betaalde baan en het opbouwen van de goede naam als toneelspeler. Het doorbreken als bekende toneelspeler is over het algemeen niet heel makkelijk. De meeste toneelspelers zijn dan ook niet beroepsmatig actief. Een andere mogelijkheid is natuurlijk het worden van theatermaker.
Salaris en tarief van een toneelspeler
Salaris
Een professionele toneelspeler zal over het algemeen onder de cao Toneel en Dans of de cao Nederlandse Podia vallen, waarbinnen de arbeidsvoorwaarden geregeld zijn afhankelijk van de werkgever.
Een toneelspeler in loondienst zal over het algemeen een salaris verdienen tussen de € 2.500 en € 3.400 bruto per maand, afhankelijk van leeftijd, opleidingen en verdere verantwoordelijkheden. Een hoger salaris als toneelspeler is zeker denkbaar; echter, we hebben het dan wel over de bekendere toneelspelers.
Tarief
Het uurtarief van een zelfstandig werkende toneelspeler is niet echt van toepassing, omdat de meeste toneelspelers niet werkzaam zijn op basis van een uurtarief.
Eigen bedrijf starten als Toneelspeler
Als startende zzp'er is het, na de inschrijving bij de Kamer van Koophandel (KvK), ook belangrijk om na te denken over de juiste verzekeringen. Afhankelijk van het type bedrijf en werkzaamheden kunnen verschillende belangrijke verzekeringen relevant zijn als Toneelspeler, waaronder:
- Arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV)
- Bedrijfsaansprakelijkheidsverzekering (AVB)
- Beroepsaansprakelijkheidsverzekering (BAV)
Boekhoudprogramma vergelijken Toneelspeler
Gebruik een online boekhoudprogramma voor uw adminstratie. Mijnzzp.nl helpt u als Toneelspeler bij het maken van een keuze uit de verschillende programma's.
Klik hier om boekhoudsoftware te vergelijken voor een Toneelspeler.
Mijnzzp.nl