Praktijkondersteuner
Informatie over het beroep, opleidingen, competenties, arbeidsmarkt en meer...
+ Inhoudsopgave (klik om te openen)
Wat doet een praktijkondersteuner?
Een praktijkondersteuner (POH) ondersteunt de huisarts bij de zorgverlening binnen de huisartsenpraktijk of huisartsenpost. De afkorting POH staat voor praktijkondersteuner huisartsenzorg. De werkzaamheden bestaan uit het uitvoeren van medische en verpleegkundige handelingen, waardoor de huisarts wordt ontlast.
Veel praktijkondersteuners zijn gespecialiseerd in chronische aandoeningen zoals astma, diabetes, COPD en CVRM (cardiovasculair risicomanagement bij hart- en vaatziekten). Ook begeleiding bij leefstijlverandering, zoals stoppen met roken, behoort tot het takenpakket. De functie is ontstaan om de kwaliteit en toegankelijkheid van de eerstelijnszorg te verbeteren bij een toenemende zorgvraag.
Een praktijkondersteuner beschikt doorgaans over een aanvullende hbo-opleiding en heeft vaak een achtergrond als verpleegkundige of doktersassistent. In sommige gevallen kan het ook gaan om een huisarts in opleiding met specifieke taken binnen de praktijk. De praktijkondersteuner richt zich vooral op de begeleiding van patiënten met chronische aandoeningen en werkt volgens vastgestelde zorgprotocollen.
Door zelfstandig consulten te voeren en controles uit te voeren, wordt de continuïteit van zorg binnen de praktijk versterkt. De huisarts blijft eindverantwoordelijk, maar de praktijkondersteuner voert veel zorginhoudelijke taken zelfstandig uit.
Specialisaties binnen de functie
De praktijkondersteuner kan zich specialiseren in somatiek of geestelijke gezondheidszorg (POH-GGZ). Somatiek heeft betrekking op zorg bij chronische lichamelijke aandoeningen, zoals Parkinson, COPD of andere langdurige ziekten. Voorbeelden van aandoeningen waarmee een praktijkondersteuner te maken kan krijgen, zijn hartfalen, nierfalen, reuma en kanker.
Naast medische controles heeft de praktijkondersteuner een belangrijke rol in begeleiding en voorlichting. Het informeren van patiënten over hun aandoening en behandeling is een vast onderdeel van het werk. Ook het motiveren tot therapietrouw en leefstijlverbetering hoort hierbij.
Werkzaamheden van een praktijkondersteuner
De praktijkondersteuner voert consulten uit en ondersteunt de huisarts bij de zorg voor met name chronisch zieke en vaak oudere patiënten. Daarbij worden medische controles uitgevoerd en worden behandelresultaten gemonitord.
- Meten van bloeddruk en andere controles.
- Uitvoeren van lichamelijk onderzoek.
- Controleren van medicijngebruik en therapietrouw.
- Begeleiden van patiënten met chronische aandoeningen.
- Geven van voorlichting over leefstijl en behandeling.
- Afleggen van huisbezoeken indien nodig.
- Bieden van sociaal ondersteunende begeleiding.
In sommige praktijken kan een praktijkondersteuner ook taken uitvoeren die raakvlakken hebben met die van een triagemedewerker, bijvoorbeeld bij het beoordelen van zorgvragen. De praktijkondersteuner speelt daarmee een vaste rol binnen de eerstelijnszorg.
Film: Opleiding praktijkondersteuner:
Opleidingen tot praktijkondersteuner
Wie een carrière ambieert als praktijkondersteuner kan het beste kiezen voor de hbo-opleiding praktijkondersteuner, die over het algemeen twee tot vier jaar in beslag neemt, afhankelijk van de genoten vooropleidingen. Als een verpleegkundige of doktersassistent al beschikt over een passende mbo-opleiding, is de hbo-opleiding praktijkondersteuner over het algemeen met twee jaar af te ronden.
Als je al beschikt over een hbo-opleiding, is het in sommige gevallen mogelijk om de opleiding praktijkondersteuner binnen een jaar af te ronden. Gedurende de opleiding zal je over het algemeen een dag in de week stage lopen en de rest van de periode theorieles krijgen op school.
Zie voor meer informatie de website van de Nederlandse Vereniging van Praktijkondersteuners en de website Praktijkondersteuner Huisartsenzorg GGZ.
Bedrijven waar een praktijkondersteuner werkzaam kan zijn
Een praktijkondersteuner is over het algemeen werkzaam binnen een huisartsenpraktijk of huisartsenpost. Als praktijkondersteuner kan je ook werkzaam zijn voor meerdere huisartsen. Daarnaast kan een praktijkondersteuner patiënten thuis bezoeken in dienst van de huisartsenpost. Zoals eerder omschreven betreft het beroep praktijkondersteuner vaak verpleegkundig specialisten of bijvoorbeeld wijkverpleegkundigen, die beschikken over een aanvullende beroepsopleiding tot praktijkondersteuner.
Competenties praktijkondersteuner
De belangrijkste competentie van een praktijkondersteuner is de vakinhoudelijke kennis van somatische hulp. Somatische hulp staat voor de zorg bij chronische lichamelijke ziektes. Daarnaast ben je net zoals een huisarts een vertrouwenspersoon van patiënten en handel je hiernaar.
Een andere belangrijke competentie is communicatie, omdat je te maken krijgt met veel verschillende patiënten en zorgverleners. Algemeen belangrijke woorden zijn voorlichting, begeleiding, educatie, preventie, monitoring, signaleren, samenwerken, plannen, luisteren, motiveren, coachen en sociale vaardigheden.
Arbeidsmarktperspectief en doorgroeimogelijkheden als praktijkondersteuner
Het arbeidsmarktperspectief van een praktijkondersteuner is over het algemeen zeer goed te noemen, mits je over de hbo-opleiding praktijkondersteuner beschikt. De meeste huisartsenpraktijken maken tegenwoordig gebruik van één of meerdere praktijkondersteuners, omdat de praktijkondersteuners zo veel werkzaamheden uit handen nemen van de huisartsen.
De doorgroeimogelijkheden als praktijkondersteuner moeten gezien worden in het volgen van extra vervolgopleidingen, zodat je nog meer verantwoordelijkheden zal krijgen. Welke vervolgopleidingen dit precies zijn, is niet zomaar aan te geven, omdat dit geheel afhankelijk zal zijn van je eigen wensen.
Arbeidsvoorwaarden en salaris praktijkondersteuner
Als praktijkondersteuner zal je doorgaans onder de cao huisartsenzorg vallen, waarbinnen de arbeidsvoorwaarden geregeld zijn. Een praktijkondersteuner zal over het algemeen een salaris verdienen tussen de € 3.100 en € 4.500 bruto per maand, afhankelijk van leeftijd, opleidingen en verdere verantwoordelijkheden.
Eigen bedrijf starten als Praktijkondersteuner
Als startende zzp'er is het, na de inschrijving bij de Kamer van Koophandel (KvK), ook belangrijk om na te denken over de juiste verzekeringen. Afhankelijk van het type bedrijf en werkzaamheden kunnen verschillende belangrijke verzekeringen relevant zijn als Praktijkondersteuner, waaronder:
- Arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV)
- Bedrijfsaansprakelijkheidsverzekering (AVB)
- Beroepsaansprakelijkheidsverzekering (BAV)
Boekhoudprogramma vergelijken Praktijkondersteuner
Gebruik een online boekhoudprogramma voor uw adminstratie. Mijnzzp.nl helpt u als Praktijkondersteuner bij het maken van een keuze uit de verschillende programma's.
Klik hier om boekhoudsoftware te vergelijken voor een Praktijkondersteuner.
Mijnzzp.nl