Valkenier
Informatie over het beroep, opleidingen, competenties, arbeidsmarkt en meer...
+ Inhoudsopgave (klik om te openen)
Wat doet een valkenier?
Een valkenier is iemand die valkerij beoefent met behulp van getrainde roofvogels, zoals valken of haviken. Valkerij heeft van oorsprong betrekking op het jagen op prooien met een roofvogel. Tegenwoordig worden roofvogels ook ingezet voor demonstratievluchten of om andere vogels te verjagen. In strikte zin spreekt men pas van valkerij wanneer een roofvogel daadwerkelijk wordt gebruikt voor de jacht.
Veel valkeniers zijn hobbymatig actief, maar er zijn ook beroepsmatige toepassingen. Het trainen en verzorgen van roofvogels vraagt om specialistische kennis, dagelijkse aandacht en discipline.
Een valkenier is zelf verantwoordelijk voor de verzorging, training en huisvesting van de roofvogels. Deze werkzaamheden vinden doorgaans overdag plaats en vergen veel tijd en toewijding.
Valkeniers kunnen worden ingeschakeld door organisaties om vogels te verjagen, bijvoorbeeld ter bescherming van gewassen of om veiligheidsredenen. Moderne valkerij heeft daardoor naast een traditionele achtergrond ook een praktische en commerciële toepassing gekregen.
Valkenier in de praktijk
Een valkenier kan worden gezien als een gespecialiseerde vogelaar die roofvogels traint en inzet. Het goed trainen van roofvogels vraagt om kennis van gedrag, instinct en leefwijze. Valkeniers kunnen opdrachten uitvoeren voor onder meer de luchtverkeersleiding om vogels rond luchthavens te verjagen.
Ook boeren en akkerbouwers schakelen soms een valkenier in om gewassen te beschermen tegen vogeloverlast. Daarnaast kunnen valkeniers een educatieve rol vervullen en worden zij soms aangemerkt als educatief medewerker bij demonstraties en voorlichtingsactiviteiten.
Jagen met roofvogels
In Nederland mogen jagers alleen met een slechtvalk of havik jagen, mits zij beschikken over een geldige valkeniersakte. Zonder deze toestemming is het gebruik van roofvogels voor de jacht verboden. De meeste jagers maken geen gebruik van roofvogels, maar eerder van een jachthond. Jagen met roofvogels vraagt om ervaring en kennis van zowel de vogel als de jachttechniek.
Vogels verjagen met roofvogels
Roofvogels worden ingezet om andere vogels te verjagen op locaties waar overlast of veiligheidsrisico’s ontstaan. Dit kan het geval zijn bij luchthavens, vuilstortplaatsen of bij een fruitteeltbedrijf. Ook het beperken van overlast door duiven of meeuwen komt voor. Het inzetten van roofvogels maakt gebruik van het natuurlijke gedrag van vogels, die roofvogels als bedreiging zien.
Bedrijven kiezen soms voor deze methode, omdat wilde vogels niet altijd op een andere manier bestreden mogen worden. Het verjagen van vogels is meestal een tijdelijke oplossing, waarbij herhaling nodig kan zijn om het gewenste effect te behouden. Zo kunnen ook meeuwen bij afvalverwerkingslocaties worden verjaagd om verspreiding van vuilnis te beperken.
Valken africhten
Het africhten van valken en andere roofvogels gebeurt zowel voor jacht als voor demonstraties. Valkeniers trainen hun vogels om op commando terug te keren of specifieke vluchten uit te voeren. Daarbij is inzicht in het natuurlijke gedrag van roofvogels noodzakelijk. Het africhten van in het wild gevangen roofvogels is complex en wordt tegenwoordig beperkt toegepast.
Valkenier worden
Valkenier worden betekent dat je leert werken met roofvogels en deze traint voor de jacht of demonstraties. Het vak vraagt om geduld, kennis van diergedrag en een sterke band met de vogel. In Nederland is het beroep gebonden aan regels en vergunningen, waardoor een goede voorbereiding en opleiding belangrijk zijn.
Film: Wat doet een valkenier
Film: Roofvogels verjagen meeuwen
Opleidingen tot valkenier
Wie binnen Nederland wenst te jagen met roofvogels, moet beschikken over een valkeniersakte die erkend is door het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit. Zonder deze valkeniersakte mag een valkenier niet jagen met roofvogels. Ook voor beheer- en schadebestrijding is een valkeniersakte verplicht. Zie voor meer informatie over de regels de website Stichting Jachtopleidingen Nederland en de website Orde der Nederlandse Valkeniers, waar meer informatie te vinden is.
Er zijn door het hele land voldoende mogelijkheden te vinden met betrekking tot trainingen en workshops. Ook zijn er plannen om een algemene opleiding op te richten tot valkenier. Het zomaar worden van valkenier is dus niet mogelijk.
Bedrijven waar een valkenier werkzaam kan zijn
Een professionele valkenier zal in de meeste gevallen aangemerkt moeten worden als ondernemer. Het beroep valkenier komt verder niet voor binnen bedrijven. Daarnaast is het zo dat de meeste valkeniers aangemerkt moeten worden als hobbyist, die een grote voorliefde hebben voor roofvogels. Dit neemt niet weg dat ook hobbymatige valkeniers ingezet kunnen worden voor externe partijen.
Competenties valkenier
De belangrijkste competentie van een valkenier is de verzorging van de roofvogels en dierenwelzijn. Daarnaast moet een valkenier over een ijzersterke discipline beschikken met betrekking tot het trainen van roofvogels. Ook communicatie kan aangemerkt worden als belangrijke competentie, omdat de meeste valkeniers ook te maken hebben met andere valkeniers en eventuele opdrachtgevers. Algemeen belangrijke woorden zijn passie, energie, gedrevenheid, motivatie en doorzettingsvermogen. Als een valkenier werkzaam is als ondernemer, kan ook het netwerken belangrijk zijn.
Arbeidsmarktperspectief en doorgroeimogelijkheden als valkenier
Arbeidsmarktperspectief is niet echt van toepassing op een valkenier, omdat het beroep valkenier in de meeste gevallen niet gezien kan worden als een gebruikelijk beroep. De doorgroeimogelijkheden als valkenier moeten gezien worden in het dagelijks trainen met de roofvogels en het wellicht krijgen van betaalde opdrachten.
Arbeidsvoorwaarden en salaris valkenier
Arbeidsvoorwaarden en salaris zijn niet van toepassing op een valkenier. Een valkenier kan wel een vergoeding krijgen voor zijn werkzaamheden, maar dit kan meestal niet gezien worden als een gewoon salaris.
Eigen bedrijf starten als Valkenier
Als startende zzp'er is het, na de inschrijving bij de Kamer van Koophandel (KvK), ook belangrijk om na te denken over de juiste verzekeringen. Afhankelijk van het type bedrijf en werkzaamheden kunnen verschillende belangrijke verzekeringen relevant zijn als Valkenier, waaronder:
- Arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV)
- Bedrijfsaansprakelijkheidsverzekering (AVB)
- Beroepsaansprakelijkheidsverzekering (BAV)
Boekhoudprogramma vergelijken Valkenier
Gebruik een online boekhoudprogramma voor uw adminstratie. Mijnzzp.nl helpt u als Valkenier bij het maken van een keuze uit de verschillende programma's.
Klik hier om boekhoudsoftware te vergelijken voor een Valkenier.
Mijnzzp.nl