Penningmeester

Informatie over het beroep, opleidingen, competenties, arbeidsmarkt en meer...

Team Mijnzzp

Een penningmeester is een persoon die onderdeel uitmaakt van een stichting, vereniging of commissie, die meestal ook een voorzitter en secretaris hebben, die samen het dagelijkse bestuur vormen. Als een stichting, vereniging of commissie niet voorzien is van een secretaris behoort de functie secretaris meestal toe tot de penningmeester. In dit geval spreekt men ook wel van een secretaris-penningmeester. Maar de meeste stichtingen, verenigingen of commissies bestaan uit drie bestuursleden, namelijk de penningmeester, de voorzitter en de secretaris. Het is de taak van een penningmeester om de financiën te beheren en te bewaken. Met andere woorden is het de penningmeester, die bepaalt of de financiële doelstellingen van de stichting, vereniging of commissie haalbaar zijn. Ook het opstellen en uitwerken van het gekozen beleid maakt een belangrijk onderdeel uit van de werkzaamheden. In het kort kunnen we de werkzaamheden van een penningmeester omschrijven als het beheren van de inkomsten en uitgaven van een stichting, vereniging of commissie. De functie penningmeester komt in de praktijk binnen veel stichtingen, verenigingen en commissies voor op verschillende niveaus. Het fungeren als penningmeester voor een kleine vereniging kan niet zomaar vergeleken worden met de werkzaamheden van een penningmeester die werkzaam is voor een professionele stichting, vereniging of commissie. De inhoudelijke werkzaamheden van penningmeesters verschillen verder niet echt van elkaar. Binnen kleinere stichtingen, verenigingen of commissies moet de functie penningmeester in de meeste gevallen gezien worden als vrijwilligerswerk. Dit maakt de werkzaamheden van een penningmeester niet minder belangrijk. Het zijn de penningmeesters die toezien op de financiële administratie, zodat er geen financiële problemen kunnen ontstaan.

De belangrijkste taak van een penningmeester is het bewaken en beheren van de financiën van een stichting, vereniging of commissie. De functie penningmeester betreft in veel gevallen een vrijwilligersfunctie waarbinnen de vrijwilliger zich inzet voor een bepaalde vereniging of stichting, zoals een voetbalclub, een verenging van eigenaren of een tennisclub. Ook kan een penningmeester onderdeel uitmaken van een commissie, wat meestal betrekking heeft op bedrijven of overheden. Een penningmeester die werkzaam is voor een commissie noemt men meestal een commissielid en geen bestuurslid. De werkzaamheden van een penningmeester zijn in alle gevallen hetzelfde, echter kunnen de specifieke taken en belangen van een penningmeester onderling wel verschillen per organisatie omdat het ook om grote belangen kan gaan.

De functie penningmeester is een vertrouwensfunctie en betreft meestal een gekozen ervaren persoon die onderdeel uitmaakt van het bestuur of een commissie. Omdat de belangen groot kunnen zijn is het niet ongebruikelijk dat een penningmeester niet geheel zelfstandig mag werken. Dit kan bijvoorbeeld betekenen dat een penningmeester ook gecontroleerd zal worden door andere bestuursleden om misstanden of fraude te voorkomen. De functie penningmeester moet niet onderschat worden, omdat bij wanbeheer of fraude een penningmeester ook persoonlijk aansprakelijk gesteld kan worden. Een penningmeester kan ook verantwoordelijk gehouden worden als andere bestuursleden verzaken of fraude plegen. Als penningmeester is het dan ook in alle gevallen belangrijk om mogelijke risico's in te schatten zodat er geen problemen kunnen ontstaan.

Taken van een penningmeester:

  • Het aanleveren van financiële overzichten aan bestuursleden
  • Het aanwezig zijn bij bestuursvergaderingen
  • Het afleggen van verantwoording aan overige bestuursleden
  • Het beheren en controleren van de inkomsten en uitgaven
  • Het controleren van facturen
  • Het eventueel opmaken en aanleveren van jaarstukken
  • Het financieel verwerken van de administratie in een boekhoudingsprogramma
  • Het goedkeuren van uitgaven
  • Het opstellen van de begroting

Penningmeester plundert rekeningen:

Opleidingen tot penningmeester

Voor de functie penningmeester bestaan geen echte erkende opleidingsmogelijkheden, wel worden er korte bestuurlijke opleidingen aangeboden waarbinnen ook aandacht is voor financieel management. In de meeste gevallen betreft de functie penningmeester een vrijwilliger die gekozen zal worden vanwege zijn achtergrond, bijvoorbeeld een financiële achtergrond. Als het om een belangrijke functie gaat als penningmeester waarbinnen de belangen groot zijn is het denkbaar dat een penningmeester een verklaring omtrent gedrag moet kunnen overleggen. De functie penningmeester betreft binnen Nederland geen beschermde functie, waardoor iedereen penningmeester kan worden. Als penningmeester is de boekhouding erg belangrijk. Daarnaast zijn er ook genoeg externe opleidingsinstituten te vinden waar je een opleiding kan volgen.

Bedrijven waar een penningmeester werkzaam kan zijn

In veel gevallen zal een penningmeester niet werkzaam zijn in loondienst. De meeste penningmeesters moeten dan ook aangemerkt worden als vrijwilliger. Dit neemt niet weg dat stichtingen, verenigingen en commissies onderdeel uit kunnen maken van een bedrijf of overheid, waardoor een penningmeester indirect wel werkzaam is voor een bedrijf of overheid. Denk bijvoorbeeld aan verenigingen binnen bedrijven, die gebruik kunnen maken van een secretaris, voorzitter en penningmeester. Dit betreft meestal grote bedrijven en overheden, die te maken hebben met veel personeel.

Competenties penningmeester

De belangrijkste competentie van een penningmeester is dat de penningmeester beschikt over organisatievermogen, inclusief financiële kennis. Ook bestuurlijke kennis is in de meeste gevallen aanbevolen, omdat een penningmeester onderdeel uitmaakt van een bestuur of commissie. Algemeen belangrijke woorden voor een penningmeester zijn motivatie, betrouwbaarheid, overzicht, inzicht, controleren, communicatie, delegeren en informeren. Vooral informeren is een belangrijk woord voor een penningmeester, omdat door het informeren van bestuursleden en andere leden veel misstanden voorkomen kunnen worden. Als laatste is het ook belangrijk om te benoemen dat een penningmeester aangemerkt kan worden als algemeen administratief medewerker.

Arbeidsmarktperspectief en doorgroeimogelijkheden als penningmeester

Arbeidsmarktperspectief en doorgroeimogelijkheden zijn niet echt van toepassing op de functie penningmeester, omdat het in de meeste gevallen een extra functie betreft die verder los staat van gewone werkzaamheden. Zoals eerder omschreven zijn de meeste penningmeesters actief als vrijwilliger. Met andere woorden hebben de meeste penningmeesters verder niks te maken met arbeidsmarktperspectief. In veel gevallen moet de functie penningmeester dus gezien worden als een extra functie.

Arbeidsvoorwaarden en salaris penningmeester

In de meeste gevallen zal een penningmeester geen dienstverband aangaan met de stichting, vereniging of commissie waarvoor hij of zij werkzaam is. Er is dan ook in de meeste gevallen geen sprake van arbeidsvoorwaarden als penningmeester. Een penningmeester ontvangt dan ook in de meeste gevallen geen salaris maar een vergoeding voor zijn of haar diensten. Hoe hoog de vergoeding precies is als penningmeester is weer afhankelijk van het aantal uren en de verantwoordelijkheden als penningmeester.

Mijnzzp.nl