+ Inhoudsopgave (klik om te openen)
Strengere handhaving kan gevolgen hebben voor 250.000 zzp’ers
Uit een recent rapport van ABN AMRO (Sectorprognose 2025-2026) blijkt dat de handhaving op schijnzelfstandigheid grote impact kan hebben. Naar schatting lopen ongeveer 250.000 zzp’ers risico om geraakt te worden door strengere controles. Dat komt neer op circa één op de vijf zelfstandig ondernemers met een eenmanszaak. Zowel bedrijven als overheidsinstellingen zijn de afgelopen maanden al gestart met het verminderen van de inhuur van zelfstandigen.
De aangekondigde intensivering van de controles door de Belastingdienst in 2025 zorgt voor onrust op de arbeidsmarkt. Opdrachtgevers kijken kritischer naar hun samenwerkingen, terwijl zzp’ers onzeker zijn over hun positie en toekomstige opdrachten.
Sommige sectoren extra gevoelig
Volgens ABN AMRO zijn er sectoren waar het risico op schijnzelfstandigheid groter is. De zorgsector springt daarbij in het oog. Het aantal zelfstandigen in deze sector is de afgelopen jaren met ongeveer 60% gegroeid. Door de vaste roosters, structurele werkzaamheden en hiërarchische aansturing lijkt de arbeidsverhouding daar vaker op loondienst.
In totaal werken er circa 170.000 zzp’ers in de zorg. Ook in de bouwsector komt schijnzelfstandigheid regelmatig voor, al wordt daar ook veel gewerkt met zelfstandigen voor specialistische werkzaamheden en tijdelijke inzet. Dat maakt de beoordeling per situatie complex.
Aantal zzp’ers blijft toenemen
Volgens cijfers van het CBS telde Nederland in het derde kwartaal van 2024 ongeveer 1,25 miljoen zzp’ers. Dat is een stijging van 3% ten opzichte van 2023 en zelfs een groei van 25% vergeleken met vijf jaar geleden. Ondanks langdurige pogingen van het kabinet om het aantal zelfstandigen te beperken, blijft het zzp-schap populair.
ABN AMRO verwacht bovendien dat de economie in 2025 verder groeit. Deze groei geldt voor vrijwel alle sectoren, met uitzondering van de agrarische sector. Dat maakt de spanning tussen economische groei en strengere handhaving op arbeidsrelaties extra zichtbaar.
Capaciteit voor controles blijft beperkt
Hoewel de handhaving op schijnzelfstandigheid per 1 januari 2025 veel aandacht krijgt, is de vraag hoe intensief de controles daadwerkelijk zullen zijn. Uit het rapport blijkt dat er bij de Belastingdienst ongeveer 80 medewerkers fulltime worden ingezet voor deze handhaving.
Afgezet tegen de groep van circa 250.000 zzp’ers die mogelijk risico lopen, betekent dit dat de controlecapaciteit beperkt is. Desondanks zorgen de aangekondigde maatregelen nu al voor gedragsverandering bij opdrachtgevers en zelfstandigen. Veel partijen kiezen uit voorzorg voor minder inhuur of passen contractvormen aan.
Vooruitkijken als zzp’er
Voor zzp’ers is het verstandig om kritisch te kijken naar hun werkwijze en samenwerkingen. Wie werkt met meerdere opdrachtgevers, eigen tarieven hanteert en zelfstandig invulling geeft aan het werk, staat doorgaans sterker bij een beoordeling. De komende periode draait vooral om bewustwording, voorbereiding en het voorkomen van onaangename verrassingen.
Mijnzzp.nl