+ Inhoudsopgave (klik om te openen)
Zo beoordeelt de Belastingdienst arbeidsrelaties tussen zzp’er en opdrachtgever
In het kader van de aanpak van schijnzelfstandigheid heeft de Belastingdienst de Toelichting Beoordeling arbeidsrelatie gepubliceerd. Deze toelichting gaat verder dan de klassieke toets op arbeid, gezag en loon. Bij de beoordeling van een arbeidsrelatie worden alle feiten en omstandigheden meegenomen en in onderlinge samenhang bekeken. Dit leidt tot een zogenoemde holistische beoordeling, waarbij zowel de uitleg van afspraken als de feitelijke uitvoering centraal staat.
Uitlegfase: afspraken en dagelijkse praktijk
De beoordeling van een arbeidsrelatie start met de zogenoemde uitlegfase. In deze fase kijkt de Belastingdienst naar de werkafspraken die zijn gemaakt tussen opdrachtgever en zzp’er én naar de manier waarop deze afspraken in de praktijk worden uitgevoerd.
Het gaat daarbij niet alleen om wat er letterlijk in een overeenkomst staat. Ook de betekenis die beide partijen aan de afspraken geven en hoe zij hier dagelijks invulling aan geven, speelt een rol. Een contract kan dus iets anders suggereren dan wat er feitelijk gebeurt tijdens de uitvoering van het werk.
Kwalificatiefase: past de relatie bij een arbeidsovereenkomst?
Na de uitlegfase volgt de kwalificatiefase. Hierin wordt beoordeeld of de afspraken en de feitelijke uitvoering daarvan voldoen aan de kenmerken van een arbeidsovereenkomst. Daarbij is de bedoeling van opdrachtgever en zzp’er bij het opstellen van de afspraken niet doorslaggevend.
De Belastingdienst kijkt vooral naar de werkelijkheid. Als de feitelijke situatie afwijkt van wat contractueel is vastgelegd, kan alsnog worden geoordeeld dat sprake is van een arbeidsovereenkomst. Dit is bijvoorbeeld het geval wanneer er sprake is van structurele aansturing of een verplichting tot persoonlijke arbeid, ondanks andersluidende afspraken op papier.
De rol van het Deliveroo-arrest
In de toelichting verwijst de Belastingdienst naar het arrest in de zaak Deliveroo. In dit arrest heeft de Hoge Raad meerdere aandachtspunten benoemd die relevant zijn bij het beoordelen van arbeidsrelaties.
Deze aandachtspunten worden gezien als feiten en omstandigheden die samen bepalen hoe de arbeidsverhouding moet worden gekwalificeerd. Het gaat onder meer om de aard en duur van de werkzaamheden, de manier waarop het werk en de werktijden zijn georganiseerd en de mate waarin de werkzaamheden onderdeel zijn van de organisatie van de opdrachtgever.
Daarnaast spelen ook andere factoren mee, zoals de verplichting om het werk persoonlijk uit te voeren, de hoogte van de vergoeding en het ondernemersrisico dat de zzp’er loopt. Ook het aantal opdrachtgevers en de mate van commerciële zelfstandigheid kunnen worden meegenomen in de beoordeling.
Wat betekent dit voor zzp’ers en opdrachtgevers?
De Toelichting Beoordeling arbeidsrelatie maakt duidelijk dat geen enkele arbeidsrelatie op zichzelf staat. Het totaalbeeld is bepalend. Voor zzp’ers en opdrachtgevers betekent dit dat zij niet alleen moeten letten op de inhoud van hun contract, maar vooral op hoe de samenwerking in de praktijk wordt vormgegeven.
Door werkafspraken en uitvoering goed op elkaar af te stemmen en regelmatig te evalueren, verklein je de kans op discussie over de aard van de arbeidsrelatie. Zeker nu de handhaving op schijnzelfstandigheid is aangescherpt, is het belangrijk om hier bewust mee om te gaan.
Mijnzzp.nl