+ Inhoudsopgave (klik om te openen)
Belastingdienst onder vuur door eigen regels bij inhuur van zzp’ers
Voor zelfstandig ondernemers met een eenmanszaak gelden duidelijke regels waar de Belastingdienst toezicht op houdt, onder meer om schijnzelfstandigheid tegen te gaan. Opvallend is dat nu uit nieuwsberichten blijkt dat de Belastingdienst deze regels zelf niet altijd naleeft. De organisatie heeft zzp’ers ingehuurd voor werkzaamheden die kenmerken vertonen van schijnzelfstandigheid. Uit een rapport van de Rekenkamer blijkt dat de regels rondom zzp-inhuur daarbij zijn overtreden.
Wanneer is er sprake van schijnzelfstandigheid?
Om schijnzelfstandigheid te voorkomen, stelt de Belastingdienst verschillende eisen aan zzp’ers. Zo mag er geen gezagsverhouding bestaan tussen opdrachtgever en opdrachtnemer. Daarnaast is het gebruikelijk dat een zzp’er aantoonbaar voor meerdere opdrachtgevers werkt.
Wanneer niet aan deze voorwaarden wordt voldaan, kan de Belastingdienst concluderen dat sprake is van schijnzelfstandigheid. In dat geval is er feitelijk een arbeidsverhouding en moeten sociale premies worden afgedragen. De zzp’er wordt dan in de praktijk aangemerkt als werknemer.
Schijnzelfstandigen binnen het ministerie van Financiën
Volgens het rapport van de Rekenkamer heeft het ministerie van Financiën personeel ingehuurd via externe partijen. Op basis van een intern beoordelingskader is een deel van deze ingehuurde krachten aan te merken als schijnzelfstandige. De Belastingdienst heeft aangegeven dat er in deze situaties weinig alternatieven waren om het werk uit te voeren.
Personeelstekort als aanleiding voor externe inhuur
De belangrijkste reden voor het afwijken van de regels is een groot tekort aan personeel. Zonder externe inhuur zou de continuïteit van de werkzaamheden in gevaar komen. In 2022 is binnen de Belastingdienst, onder meer bij de afdeling Toeslagen, een uitzondering gemaakt voor ongeveer zeshonderd zzp’ers.
In gevallen waarin duidelijk sprake was van schijnzelfstandigheid, zijn wel premies voor werknemersverzekeringen afgedragen. Daarmee erkent de Belastingdienst dat de arbeidsverhouding in die situaties feitelijk overeenkwam met loondienst.
Beperking van zzp-inhuur in de komende jaren
De Belastingdienst heeft aangekondigd in 2023 en 2024 minder zelfstandig ondernemers in te huren. De Rekenkamer blijft deze ontwikkeling volgen en roept de organisatie op om deze toezegging daadwerkelijk na te komen.
Het goedkeuren van uitzonderingen waarbij regels worden overtreden, kan de geloofwaardigheid van de Belastingdienst onder druk zetten. Juist omdat de dienst toezicht houdt op naleving door ondernemers, wordt van haar verwacht dat zij zelf het goede voorbeeld geeft.
Mijnzzp.nl