+ Inhoudsopgave (klik om te openen)
Aantal zzp’ers blijft stabiel ondanks strengere controles op schijnzelfstandigheid
Sinds begin dit jaar handhaaft de Belastingdienst strenger op schijnzelfstandigheid. Opdrachten die eerder zonder problemen als zzp-werk werden gezien, worden opnieuw beoordeeld. Wanneer bij een controle blijkt dat een samenwerking feitelijk kenmerken van loondienst heeft, kan de opdrachtgever een naheffing krijgen. Vanaf 2026 kunnen hier bovendien boetes aan worden gekoppeld.
Ondanks deze strengere aanpak is er geen sprake van een toename van stoppende zzp’ers. Uit recente cijfers van de Kamer van Koophandel blijkt dat eind oktober circa 1.792.959 zelfstandigen stonden ingeschreven. Dit is zelfs een lichte stijging van 0,2 procent ten opzichte van september.
Geen brede uitstroom van zelfstandigen
In de meeste sectoren is geen duidelijke daling zichtbaar in het aantal zzp’ers. Alleen binnen delen van de zorg en het onderwijs is sprake van een beperkte afname. Van een grootschalige uitstroom als direct gevolg van strengere handhaving is geen sprake.
Inschrijving blijft bestaan, opdrachten kunnen afnemen
Wel is er een belangrijke nuance. Wanneer opdrachten tijdelijk wegvallen, schrijven veel zzp’ers zich niet direct uit bij de Kamer van Koophandel. Uitschrijven en later opnieuw inschrijven wordt vaak als omslachtig ervaren. Daardoor blijft het aantal zelfstandigen in de statistieken stabiel, terwijl het daadwerkelijke werkaanbod kan teruglopen.
Het beeld is daardoor genuanceerder dan dat van een leegloop. De cijfers wijzen eerder op een stabilisatie na jaren van sterke groei van het aantal zzp’ers.
Bouwsector blijft grotendeels stabiel
In de bouw, waar ongeveer 230.000 zzp’ers actief zijn, vinden inmiddels controles plaats. Bij sommige bedrijven zijn aanwijzingen gegeven, met mogelijk een naheffing of boete in 2026 als de werkwijze niet wordt aangepast.
Toch blijft het aantal zelfstandigen in de bouwsector grotendeels gelijk. Bedrijven geven aan dat schommelingen vooral samenhangen met afgeronde projecten en seizoensinvloeden, en minder met de aangescherpte regelgeving.
Beperkte daling binnen de zorg
In de zorg is wel sprake van een afname, maar deze blijft beperkt. Tussen november vorig jaar en juli dit jaar daalde het aantal zzp’ers in de thuiszorg met circa 2.570 personen, een afname van 7,8 procent. In de kinderopvang ging het om ongeveer 1.378 zelfstandigen, wat neerkomt op 10 procent.
Bij paramedische beroepen en in ziekenhuizen nam het aantal zzp’ers af met ongeveer 1.606, oftewel 2,9 procent. Deze dalingen zijn zichtbaar, maar leiden niet tot structurele leegloop van de sector.
Meeste zzp’ers blijven actief
Ondanks strengere handhaving en aanpassingen in sectoren zoals de zorg en bouw, blijft het overgrote deel van de zzp’ers actief. De cijfers laten zien dat de nieuwe aanpak vooral leidt tot heroverweging en aanpassing van samenwerkingen, en niet tot een massaal vertrek uit het zelfstandig ondernemerschap.
Mijnzzp.nl