+ Inhoudsopgave (klik om te openen)
Werkend en toch arm: waarom zzp’ers extra kwetsbaar zijn
Het aantal mensen met betaald werk dat in armoede leeft, is in 2024 toegenomen. Uit recente cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) blijkt dat ongeveer 175.000 werkenden onder de armoedegrens leefden. Dat zijn er circa 26.000 meer dan een jaar eerder. Voor een deel van deze groep was het inkomen zelfs structureel onvoldoende om rond te komen volgens de officiële armoededefinitie.
Deze ontwikkeling markeert een trendbreuk, omdat het aantal arme werkenden de afgelopen jaren juist daalde door tijdelijke steunmaatregelen tijdens de coronaperiode en de energiecrisis. Nu deze regelingen zijn beëindigd, neemt de financiële druk voor veel huishoudens weer toe.
Zzp’ers lopen aantoonbaar meer risico
Wanneer de cijfers worden uitgesplitst naar type werkenden, ontstaat een duidelijk beeld. Zzp’ers zonder personeel lopen aanzienlijk meer risico op armoede dan werknemers en zelfstandigen met personeel. In 2024 leefde ongeveer 4,4 procent van de zzp’ers onder de armoedegrens. Ter vergelijking: bij werknemers lag dit percentage op 1,7 procent en bij zelfstandigen met personeel op 1,8 procent.
Ook langdurige armoede komt relatief vaker voor bij zzp’ers. Ongeveer 1,1 procent van de zelfstandigen zonder personeel leefde drie jaar of langer onder de armoedegrens. Bij werknemers was dat 0,2 procent en bij ondernemers met personeel 0,4 procent. Daarnaast blijkt dat het inkomensverschil groter is: werkenden in armoede zaten gemiddeld 25 procent onder de armoedegrens, terwijl dit bij zzp’ers opliep tot gemiddeld 33 procent.
Waarom zelfstandigen kwetsbaarder zijn
De hogere armoedekans onder zzp’ers is te verklaren door een combinatie van factoren:
- Inkomens van zzp’ers schommelen vaak sterk en vaste financiële buffers ontbreken regelmatig.
- Een deel van de zelfstandigen werkt minder uren of hanteert lagere tarieven, wat direct doorwerkt in het inkomen.
- Zzp’ers bouwen minder sociale zekerheid op, zoals bescherming bij ziekte, arbeidsongeschiktheid of werkloosheid, terwijl werknemers hier vaak automatisch voor verzekerd zijn.
- Jonge werkenden zijn oververtegenwoordigd binnen de groep met armoede. In 2024 was bijna een kwart van de werkenden onder de armoedegrens jonger dan 25 jaar, terwijl dit aandeel binnen de totale werkzame bevolking rond de 9 procent ligt.
Wat betekent dit voor zzp’ers?
De cijfers maken duidelijk dat werken geen garantie is tegen armoede. Vooral zzp’ers zonder personeel lopen een verhoogd risico. Het verkleinen van dat risico vraagt om aandacht voor stabiele opdrachten, voldoende werkuren, realistische tarieven en het opbouwen van financiële reserves. Ook het nadenken over passende verzekeringen kan bijdragen aan meer financiële weerbaarheid op de lange termijn.
Mijnzzp.nl